نقش سازمان خصوصی سازی در تحقق درآمدهای بودجه ای دولت سیزدهم

به گزارش بورس امروز؛ سازمان خصوصی سازی در دولت سیزدهم اقدامات خود را در سه بخش واگذاری سهام، رفع دیون دولت با انتقال دارایی و مولد سازی دارایی های دولت طبقه بندی نموده است که واگذاری سهام و شرکت ها اغلب به واسطه بازار سرمایه و بورس کالا صورت گرفت و مولد سازی شرکت ها با انحلال و ادغام آنها انجام شد. در سال 1400 باتوجه به بودجه تصویب شده، سازمان خصوصی سازی مکلف به واگذاری 190 شرکت و 304 دارایی دولتی شد. باتوجه به فرایند طی شده جهت آماده سازی شرکت ها و ارزش گذاری آنها، سازمان خصوصی سازی در سال 1400 اقدام به عرضه 12 بنگاه در بازارهای بورس و فرابورس نمود که ارزش کل پایه ای آنها به میزان 916،842 میلیارد ریال بوده است اما هیچ یک از عرضه ها به فروش نرسید. شرکت های برنامه ریزی شده جهت عرضه در سال 1400 شامل شرکت مهندسین مشاورین طرح و تحقیقات آب و فاضلاب، شرکت صنایع چوب و فلز و پلاستیک- سیماچوب، شرکت مجتمع صنعتی اسفراین، شرکت ملی کشت و صنعت و دامپروری پارس، شرکت پتروشیمی هگمتانه، شرکت تولید و بهره برداری از سد و نیروگاه شهید عباسپور، شرکت گسترش کاتالیست ایرانیان، بانک صادرات، شرکت ملی کشت و صنعت و دامپروری پارس و شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس بود. از دیگر اقدامات سازمان خصوصی سازی واگذاری سهام در قبال دیون دولتی بوده است. باتوجه به دیون دولت به صندوق های بازنشستگی کشوری، صندوق های بازنشستگی لشکری، سازمان تأمین اجتماعی، صندوق بازنشستگی فولاد و صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستائیان و عشایر، سازمان خصوصی سازی در سال 1400 اقدام به واگذاری بخشی از سهام تحت مالکیت دولت به صندوق های مذکور نمود که به ارزش 1،299،975 میلیارد ریال برنامه ریزی و 823،887 میلیارد ریال محقق شد.

سازمان خصوصی سازی براساس بودجه سال 1401 ،سهام قابل واگذاری متعلق به 11 بنگاه به ارزش پایه 3،825 هزار میلیارد ریال به صورت بلوکی در بورس عرضه نمود که مربوط به شرکت های «صنایع پتروشیمی خلیج فارس-هلدینگ « ،» پارس فولاد سبزوار « ،» فرهنگی ورزشی پرسپولیس « ،» فرهنگی ورزشی استقلال » و «فولاد مبارکه اصفهان » بود اما تنها سهام عرضه شده از شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس به میزان 12 درصد به ارزش واگذاری 820،597 میلیارد ریال معامله شد. علاوه بر این، سازمان خصوصی سازی خارج از بورس نیز اقدام به برگزاری زمین ابن بابویه شهر ری به شیوه مزایده نمود که به نتیجه نرسید. به عبارت دیگر از 1،269،277 میلیارد ریال عرضه بنگاه برنامه ریزی شده در 1401 ، تنها 820،597 میلیارد ریال آن (65 درصد) به فروش رسید. در زمینه رد دیون دولت، سازمان خصوصی سازی از واگذاری تکلیفی 1،300،000 میلیارد ریالی خود، موفق به معامله 1،130،500 میلیارد ریال با صندوق بازنشستگی کشوری، بنیاد شهید و امور ایثارگران و سازمان تأمین اجتماعی شد که شامل سهام شرکت «پالایشگاه نفت امام خمینی(ره) -شازند اراک » و شرکت مجتمع صنایع آلومینیوم جنوب » بود. باتوجه به عدم موفقیت عرضه های بلوکی سازمان خصوصی سازی در سال های گذشته، این سازمان در سال 1402 نیز اقدام به عرضه مجدد سهام شرکت هایی همچون شرکت صنایع پتروشیمی خلیج فارس، شرکت فرهنگی ورزشی استقلال ایران و شرکت فرهنگی ورزشی پرسپولیس در کنار سهام شرکت لوله گستر اسفراین، شرکت مجتمع صنعتی اسفراین، شرکت فولاد سبزوار، کارخانجات آردسازی ایران عشایر، شرکت فرآوری مواد پروتئینی گرم بهنام، گوشت یزد، شرکت ساختمانی و تأسیسانی ساراتل ایران و شرکت صنایع پتروشیمی هگمتانه نمود. با وجود اینکه در بودجه سال 1402 ، پیش بینی واگذاری سهام و بنگاه ها به میزان 205.5 هزار میلیارد ریال بوده است، در 11 ماهه نخست تنها 27.2 هزار میلیارد ریال بوده است.

نویسنده: مهسا منصوری