گره بيمه های زندگی كجاست؟

به گزارش بورس امروز،  امروزه استفاده گسترده از بیمه‌های زندگي يكي از نشانه‌های جامعه مدرن و يكي از شاخص‌های مهم رفاه اجتماعي محسوب می‌شود، اما چرا نفوذ اين محصولات موثر بیمه‌ای در جامعه ايراني – كه به سرعت در حال تحول بنيادي است – با ظرفیت‌های موجود و تحولات همخواني ندارد؟ موانع عمده و يا تنگناهاي توسعه بیمه‌های زندگي در كشور چيست؟ مدير بیمه‌های عمر و حوادث شركت بيمه آرمان  پاسخ می‌دهد:

عباس رنجبركلهرودي، مدير بیمه‌های عمر و حوادث شركت بيمه آرمان و عضو کارگروه تخصصی بیمه‌های زندگی به پرسش  مطرح شده پاسخ داده است:

بزرگ‌ترین موانع براي رشد بيمه‌هاي زندگي و سرمایه‌گذاری در كشور شامل چه مواردي می‌شود ؟

درباره مشكلات و موانع توسعه‌های بیمه‌های زندگي به‌ویژه در بيمه زندگي و سرمایه‌گذاری در كشور در سال‌های گذشته بررسی‌های خوب و گسترده‌ای انجام شده و سمينارهاي متعددي دراین‌باره برگزار گردیده  و تقريباً اغلب مشكلات عمده و تنگناهاي آن تعيين و تبیين شده است  كه به عنوان نمونه در يك بررسي كه از طرف بنده انجام شده به  بيش از 34 عامل اثرگذار بازدارنده اشاره گرديده است. بخشي از موانع مورد اشاره، برون سازماني و مربوط به ساختارهاي اقتصادي كلان كشور است و بخشي نيز درون سازماني و به ساختارها و عملكرد  صنعت بيمه و بخشي به شرکت‌های بيمه كشور، محصولات بیمه‌ای، فناوري مورد استفاده،  ساختار شبكه فروش و… ارتباط دارد.

در اين ميان شايد مهم‌ترین تنگنا،  موارد مرتبط با اقتصاد كشور از جمله نوسانات اقتصادي و نرخ تورم سالانه است كه بيمه زندگي بسيار از آن متاثر است. هرزماني در اقتصاد مشكل داشته‌ایم اين مشكل به صنعت بيمه هم منتقل شده است و تبعات آن در کوتاه‌مدت و بلندمدت دامن‌گیر بیمه‌های زندگي گرديده است.

جای خالی قانون و مقررات بیمه‌های زندگي

يكي ديگري از مشكلات عمده در حوزه بیمه‌های زندگي و سرمایه‌گذاری نبود قوانين و مقررات ويژه بیمه‌های زندگي است، بنده سال‌هاست عضو كارگروه تخصصي توسعه بیمه‌های زندگي هستم و مدتي نيز دبير كارگروه مذكور بوده‌ام. در كارگروه مزبور نيز بررسی‌ها و اقدامات زيادي صورت گرفته و موانعي كه شرکت‌های بيمه با آن روبرو هستند بررسي شده است. یكي از مواردي كه هميشه مورد بحث بوده و هست موضوع جاي خالي قانون بيمه‌هاي زندگي در روند توسعه اين رشته است. به نظرم تدوين قانون بیمه‌های زندگي يكي از عوامل بسيار مهم در ساماندهي به بیمه‌های زندگي است. دراین‌باره شخصا چندين بار پيشنهاد داده‌ام كه بيمه مركزي ج.ا.ا. و يا پژوهشكده بيمه در اين زمينه ورود كنند و در مرحله اول پیش‌نویس قانون بيمه‌هاي زندگي در كشور تدوين گردد، به دنبال آن شرايط عمومي بيمه‌هاي زندگي به شرکت‌های بيمه ابلاغ گردد و فرآيندها و شیوه‌نامه‌های ارزيابي ريسك و فروش بیمه‌نامه نيز اصلاح و بهينه گردد.

شايان ذكر است كه شرايط عمومي انواع بیمه‌های زندگي یک‌بار در كارگروه تخصصي توسعه بیمه‌های زندگي تدوين و به بيمه مركزي ج.ا.ا پيشنهاد گرديد اما متاسفانه هنوز نهايي و اجرايي نشده است، ساير مقررات اجرايي ديگر هم بايد به مرور زمان متحول شود و با شرايط روز سازگار گردد و بستر مناسب براي فعاليت در رشته  بیمه‌های زندگي بيش از پيش فراهم گردد.

نوآوري و خلاقيت عنصر مغفول در صنعت بيمه

يكي ديگر تنگناهاي موجود  دراین‌باره عدم تنوع محصولات بیمه‌ای و كمبود نوآوري و خلاقيت در اين حوزه است. اگرچه در چند سال گذشته شاهد تغييرات محسوسي در رشد و عرضه محصولات جدید در بازار بيمه بوده‌ایم ولي در اين زمينه نياز به نوآوري‌هاي بيشتري ، هم در طراحي محصولات جديد و هم بازنگري فرآيندهاي فروش و صدور، تبادلات مالي،  ارائه خدمات بیمه‌ای، پرداخت خسارت و بسياري از ساختارها دخيل دراین‌باره احساس می‌شود.

فرآيندهاي اجرايي نيازمند بازنگري جدي هستند

مشكل ديگر به فرآيندهاي اجرايي صدور و پرداخت خسارت در شرکت‌های بيمه باز می‌گردد؛ شرکت‌های بيمه در اين خصوص هنوز نتوانسته‌اند از فرآيندهاي سنتي مورد استفاده، خود را نجات دهند؛ شايد بانك‌ها در حوزه به روزآمدسازی فرآيندها از شرکت‌های بيمه جلوتر باشند. بانک‌ها توانسته‌اند خود را با تحولات نوآوري بهتر تطبیق دهند ولي شرکت‌های بيمه از اين بابت عقب‌تر هستند و هنوز نتوانسته‌اند از نوآوری‌های تكنولوژي در فرايندهاي عرضه، صدور و پرداخت خسارت بهره‌برداری لازم را داشته باشند.

نبود پشتيباني از شبكه فروش

همان‌طور كه مستحضر هستيد شرکت‌های بيمه بخشي عمده از بیمه‌نامه‌هایشان را از طريق نمایندگی‌های شرکت‌های بيمه (جنرال و فروش بيمه عمر) و كارگزاري‌ها ارائه مي‌كنند و بخش كمي نيز به صورت مستقيم در بازار عرضه می‌کنند. شبكه فروش اعم از نمايندگان و كارگزاران بازوان اجرايي شرکت‌های بيمه و مهم‌ترین ركن در فروش بیمه‌های زندگي و سرمایه‌گذاری هستند. در نمایندگی‌های بيمه فروش و صدور بیمه‌نامه‌ها همچنان به روش‌های سنتي انجام می‌پذیرد. درباره شبكه فروش و نيازها، مشكلات و پشتيباني از آنها، ضروري است مهندسي مجددي صورت گيرد و تغييرات و تحولات ریشه‌ای انجام پذيرد و در پاره‌ای موارد نيز نوآوري و تحولات بنيادين صورت گيرد.

خوشبختانه در حوزه فروش بیمه‌نامه‌ها، استارت آپ‌هاي زيادي شروع به كار کرده‌اند ولي هنوز تحولات لازم صورت نگرفته و موفقيت شاياني حاصل نشده است و استفاده‌هاي از روش‌هاي كنوني مشكلات زيادي به همراه دارد و در استفاده از شيوه نو نيز تعارض‌هایی در قوانين و مقررات و شبكه فروش و برخي ذينفعان به چشم می‌خورد كه نياز به بازنگري اساسي در رویه‌های كنوني دارد .

فروش بیمه‌نامه‌هاي زندگي نيازمند داشتن تخصص ويژه فروش است كه شايد هنوز بخشي از شبكه فروش ما امكان استفاده از اين تخصص  نيافته و يا هنوز به اين باور نرسیده‌اند. براي رفع اين مشكل هم شرکت‌های بيمه بايد اقدامات متعدد و فوري را انجام دهند و تا نمايندگان بيمه بتوانند با استفاده از تخصص و ابزارها و فرايندهاي نوين و استاندارد، فعاليت موثرتري‌ داشته باشند.