برخی از کارشناسان حوزه معادن معتقدند که صادرات سنگ‌آهن به صورت خام نتیجه‌ای جز کمبود سنگ‌آهن برای زنجیره فولاد ندارد؛ بنابراین این امر باید کنترل شود.

به گزارش بورس امروز، لازم است صادرات سنگ‌آهن به‌صورت خام کنترل شود. استخراج سنگ‌آهن توام حمایت از فولاد و با هدف پیشگیری از خام فروشی این ماده اولیه امری ضررسان شده است. بهتر است در صورت اکتشاف‌های بیشتر معادن سنگ‌آهن، در ارتباط با مجوزهای صادراتی عمل شود.

این اتفاق نتیجه‌ای جز کمبود میزان سنگ آهن برای زنجیره فولاد نداشته است. مسئله سنگ‌آهن در کشور نیاز به مدیریت دارد. با توجه به ساختار کنونس تولید فولاد در کشور، در گام اول در خصوص تأمین سنگ‌آهن، اولویت قرار دادن شرکت‌های داخلی است.

به گزارش انجمن جهانی فولاد، ایران در سال ۲۰۱۹ میلادی (۱۳۹۸) رقم ۲۷.۷ میلیون تن را ثبت کرده است.

رقم ثبت شده درزمینه آهن اسفنجی ثبت شده است، رقم ثبت شده در سال ۹۸،۷.۷ درصدی را در مقایسه با سال ۱۳۹۷، نشان می‌دهد. ایران پس از هند رتبه دوم را از آن خود کرد.

هند میزان تولید ۳۶.۸ میلیون تنی داشته است. یکی از مهم‌ترین مشکلات فولادسازانت تأمین مواد اولیه است. فولادسازان با مشکل کمبود سنگ‌آهن روبه‌رو هستند، البته وزارت صمت برای واحدهای فولادسازی‌ای که نیاز به تأمین سنگ‌آهن دارند، اقداماتی انجام داده است.

یکی از مشکلات عمده فولادسازان در چند سال اخیر مسئله تأمین سنگ‌آهن بود، اگر چاره‌اندیشی لازم نشود، شرکت‌های بزرگ فولادی دچار چالش‌های بزرگ‌تری خواهند شد.

دراین‌باره مهرداد تولاییان، معاون بهره‌برداری و عضو هیئت‌مدیره ذوب‌آهن معتقد است، مسئله، مشکلی فراگیر است. دغدغه تمامی فولادسازان کشور اکنون کمبود سنگ آهن است. باید در نظر داشت که ذخایر سنگ آهن و معادن کشف شده برای مصرف صنایع داخلی کفایت نمی‌کند.

مدیریت سنگ آهن در کشور

تولاییان دراین‌باره معتقد است، مسئله سنگ‌آهن در کشور نیاز به مدیریت دارد. با توجه به ساختار فعلی تولید فولاد در کشور، در گام اول در خصوص تأمین سنگ‌آهن، نیاز است شرکت‌های داخلی مورد اولویت قرار بگیرند. در صورت اکتشاف‌های بیشتر معادن سنگ‌آهن، در ارتباط با مجوزهای صادراتی عمل شود.

وی افزود: هم‌اکنون با توجه به معادن موجود مسئله سنگ‌آهن نیاز به مدیریت و برنامه‌ریزی در جهت تأمین نیاز دارد بنابراین لازم است صادرات سنگ‌آهن به‌صورت خام کنترل شود.

میر لوحی نیز بر این اساس عنوان کرد: در آینده نزدیک با تدابیری مثل منع صادرات و ایجاد ثبات اقتصادی در کشور مشکلات پیش رو حل خواهد شد.

عده‌ای از کارشناسان بر این اعتقادند که کمبود سنگ آهن امروزه در صنعت فولاد به دلیل صادرات سنگ‌آهن نیست.

کمبود سنگ‌آهن سرانجام به کاهش سرمایه‌گذاری بلندمدت در صنعت فولاد می‌انجامد. دلیل اصلی به عقیده برخی آن است که تولید سنگ آهن از لحاظ اقتصادی به‌صرفه نیست.

سجاد غرقی، نایب‌رئیس گروه معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران، در تشریح بیشتر این مسئله بیان کرده است: استخراج سنگ‌آهن ضرر رسان شده است. وی علت این امر را در حمایت فولادی‌ها از مبارزه با خام فروشی داشته است. پیامد این امر کمبود میزان سنگ آهن در زنجیره است.

تأمین منابع مالی

غرقی همچنین گفت: برای تولید سنگ‌آهن منابع مالی باید تامین شود. دراین‌باره چالش جدیدی مطرح می‌شود و آن محل تامین منابع مالی است. یکی از این منابع تسهیلات بانکی و وام‌های دولتی است.

در شرایط کنونی امکان تامین اعتبارات از این محل وجود ندارد. راه‌حل دیگر تامین اعتبارات از محل جذب سرمایه‌گذاران خارجی است. این راه نیز تحت تاثیر شرایط تحریم بسیار سخت است.

راه‌حل دیگری که به نظر می‌رسد قابل اجرا باشد، صادرات است. به این معنی که سود حاصل از صادرات کالای تولیدی را صرف سرمایه‌گذاری شود.

هم‌اکنون بر صادرات سنگ‌ آهن ۲۵ درصد عوارض اعمال‌ شده، این درصد به معنای ۷۰ تا ۱۰۰ درصد سود است. درنتیجه این عوارض اعمال شده تولیدکننده سنگ‌آهن نمی‌تواند از درآمد حاصل از صادرات استفاده کند. دلیل سوم مشخص می‌کند صادرات آن نیز اقتصادی نیست.

معاون بهره‌برداری و عضو هیئت‌مدیره ذوب‌آهن در ارتباط با این موضوع بیان کرد: بهتر است در مسئله مجوزهای صادراتی درباره سنگ‌آهن حساب‌شده‌تر عمل شود. این مسئله‌ای مشترک بین همه فولادی‌هاست.

این مسئله در حالی به چالش تبدیل‌شده است که غرفی معتقد استاین موضوع با سود حاصل شده از فروش داخلی حل می‌شود.

در بازار داخلی قیمت‌ها دستوری و طبق نیاز واحدهای فولادی اعمال می‌شود. این موضوع پیامدهای منفی‌ای با خود به همراه دارد. از جمله این پیامدها کاهش سرمایه‌گذاری در بخش معدنی است.

سرمایه‌گذاری در این بخش به منفی ۸۴ درصد در سال ۹۷ را بوده است. افت سرمایه‌گذاری به این دلیل است که معدنکاری سنگ‌آهن با توجه به شرایط سودمند نیست.

تولیان دراین‌باره اظهار کرد: مدیریت در زمینه صادرات این ماده اولیه می‌تواند نیازهای داخلی را تامین کند. مضاف بر اینکه نیاز است در بخش معادن و اکتشاف نیز، سرمایه‌گذاری‌هایی صورت بگیرد.

صدور مجوزهای فولادسازی شرکت‌های تامین کننده سنگ آهن

به گفته میر لوحی، بر اساس مباحث مطروحه شرکت‌های تولیدکننده سنگ آهن، سنگ آهن خود را در داخل مصرف می‌کنند. به همین علت است که عرضه سنگ آهن به بازار کم شده است.

تولاییان در توضیح صدور مجوزهای فولادسازی شرکت‌های تامین کننده سنگ آهن گفت: این مجوزها باید بر اساس امکانات داخل کشور صادر شود. این مسئله نیز نیاز به مدیریت دارد.

شرکت‌های تولیدکننده سنگ آهن با واحد فولادسازی،در تشدید مشکل کمبود سنگ آهن، نقش بسیار تأثیرگذاری دارند.

میلوحی دراین‌باره گفت: از سال‌های قبل شرکت‌های بزرگ فولادی در برخی معادن سنگ‌آهن سرمایه‌گذاری‌هایی انجام داده‌اند. شرکت فولاد مبارکه در معدن سنگان سرمایه‌گذاری انجام داده است. بقیه شرکت‌های فولادی نیز سعی کرده‌اند درزمینه تأمین سنگ‌آهن سرمایه‌گذاری‌هایی را انجام دهند.

شرکت‌های فولادی خیلی دیر به این حوزه ورود کردند و سرمایه‌گذاری‌های آنها در تأمین سنگ‌آهن دیر به بهره‌برداری رسیده و تأکید کرد: باید بسیار زودتر این اقدام‌ها انجام می‌شد.

  • منبع خبر : نشریه بورس امروز