بازگشت سرمایه به بورس؛ اصلاح ریسک یا جبران جاماندگی

به گزارش بورس امروز؛ در ماه‌های اخیر، نشانه‌های روشنی از بازگشت بخشی از نقدینگی از بازارهای موازی به بازار سرمایه قابل‌مشاهده است؛ تحولی که بیش از هر چیز ریشه در تغییر ادراک فعالان اقتصادی از ریسک و بازده دارد. بازار سرمایه در بلندمدت همواره همبستگی معناداری با متغیرهای کلان نظیر نرخ ارز و تورم داشته و توانسته بازدهی قابل‌قبولی برای سرمایه‌گذاران ایجاد کند. با این حال، مداخلات سیاست‌گذار در قیمت‌گذاری و افزایش ریسک‌های سیاسی طی سال‌های گذشته، این رابطه را تضعیف و موجب عقب‌ماندگی بورس نسبت به بازارهایی همچون طلا شد.

در چنین شرایطی، شکل‌گیری احساس «جاماندگی» در میان فعالان بازار، در کنار بهبود نسبی فضای سیاست‌گذاری و تعدیل برخی رویکردهای دستوری، زمینه‌ساز تغییر جهت جریان نقدینگی شد. کاهش نسبی ریسک‌های سیاسی پس از تحولات اخیر و تقویت چشم‌انداز توافقات، این سیگنال را به بازار مخابره کرد که سطح نااطمینانی در حال تعدیل است؛ عاملی که به ورود سریع‌تر سرمایه و رشدهای کوتاه‌مدت در بازار سرمایه انجامید.

با این حال، پایداری این جریان نقدینگی همچنان وابسته به متغیرهای کلیدی است. مهم‌ترین عامل، تداوم ثبات در فضای سیاسی و منطقه‌ای است. در صورت تثبیت شرایط فعلی، می‌توان انتظار داشت که بازار سرمایه، به‌ویژه در صنایع برخوردار از عملکرد عملیاتی مناسب، مسیر متعادل‌تری از رشد را تجربه کند. در مقابل، بازگشت تنش‌ها یا سیاست‌های مداخله‌گرایانه می‌تواند مجدداً سرمایه‌ها را به سمت بازارهای موازی سوق دهد.

از سوی دیگر، شرایط کلان اقتصادی نیز نقش تعیین‌کننده‌ای در این مسیر ایفا می‌کند. تورم بالا -که به سطوحی در حدود ۸۰ درصد رسیده- به‌طور طبیعی بازدهی اسمی را در تمامی بازارها افزایش می‌دهد، اما توزیع این بازدهی میان بازارها تابعی از کیفیت متغیرهای بنیادی، نرخ بهره و انتظارات سرمایه‌گذاران است. در این میان، بازار سرمایه تنها در صورتی می‌تواند سهم بیشتری از این جریان نقدینگی را جذب کند که از مداخلات قیمتی مصون مانده و شرکت‌ها نیز از منظر تأمین انرژی و ثبات تولید با محدودیت جدی مواجه نشوند.

در نهایت، مزیت رقابتی بازار سرمایه در مقایسه با سایر بازارها، بیش از هر چیز در «نقدشوندگی» و «شفافیت» نهفته است. افزایش ارزش معاملات تا سطوح قابل‌توجه، این اطمینان را برای سرمایه‌گذاران فراهم کرده که ورود و خروج از بازار با سهولت بیشتری انجام می‌شود. همچنین، بهبود روند افشای اطلاعات و تعامل مؤثر میان نهاد ناظر و ناشران، می‌تواند به تقویت کارایی اطلاعاتی بازار و افزایش اعتماد عمومی بینجامد.

بر این اساس، اگرچه بازگشت نقدینگی به بورس را می‌توان نشانه‌ای مثبت تلقی کرد، اما تداوم آن نیازمند مجموعه‌ای از پیش‌شرط‌های سیاستی، اقتصادی و ساختاری است؛ پیش‌شرط‌هایی که تحقق آن‌ها می‌تواند بازار سرمایه را از یک واکنش مقطعی، به یک روند پایدار و قابل‌اتکا تبدیل کند.

نویسنده: امیر رشیدیان، مدیرعامل و عضو هیئت‌مدیره کارگزاری تأمین سرمایه نوین

منبع: شماره 120 نشریه بورس امروز_ تیرماه