توکنایز داراییها؛ جرقه تحول یا اصلاحی تدریجی
مهدی حیدرزاده مدیرعامل کارگزاری توازن بازار در گفتوگو با بورس امروز، به بررسی روندهای نوین در بازار سرمایه ایران پرداخت و دیدگاه خود را درباره توکنایز داراییها، ابزارهای مالی نوین و راهاندازی بورس بینالمللی در کیش مطرح کرد.
وی با اشاره به تحولاتی نظیر توکنایز داراییها و معاملات TAL، این اقدامات را هنوز در مرحله ابتدایی دانست و گفت: فرآیند توکنایز کردن داراییهای پایه که توسط برخی مجموعههای پیشرو آغاز شده، بسیار نوپا بوده و هنوز بازار مشخصی برای آن تعریف نشده است. زیرساختهای فنی و فرهنگی لازم برای اتصال مؤثر این ابزار به بازار سرمایه کشور نیز فراهم نشدهاند. با این حال، در صورت توسعه زیرساختها و فرهنگسازی مناسب بهویژه از سوی پلتفرمهایی که در این زمینه سرمایهگذاری میکنندمیتوان انتظار داشت که این ابزار در آینده جایگاه مشخصی در بازار ایران یابد؛ مشروط بر آنکه دولت مجوزهای لازم را صادر کرده و شرایط سودآوری برای سرمایهگذاران فراهم شود.
حید رزاده افزود: در جوامع پیشرو، توکنایز داراییها بهواسطه بهرهگیری از بستر بلاکچین، کارایی بالاتری دارد و ظرفیتهای بیشتری برای تحول در بازارهای مالی ایجاد کرده است. تحقق چنین ظرفیتهایی در ایران نیازمند ایجاد تقاضای واقعی، فرهنگسازی گسترده و توسعه زیرساختهای حقوقی و فنی است.
وی در ادامه به موضوع آمادگی بازار سرمایه ایران برای پذیرش ابزارهای نوین مالی پرداخت و اظهار داشت: زیرساختهای موجود در بازار سرمایه بهگونهای طراحی شدهاند که محصولات مالی جدید نیز میتوانند از مسیرهای مشابه عبور کرده و به سطحی از اطمینان برای مشتریان برسند. بهعنوان نمونه، ابزارهایی مانند کراودفاندینگ در بازار سرمایه معرفی شدهاند، اما بهدلیل نبود بازار ثانویه، نظارت کافی بر آنها صورت نمیگیرد و چارچوبهای قانونی مشخصی نیز برای آنها تدوین نشده است.
مدیر عامل کارگزاری توازن بازار تصریح کرد: در صورت ایجاد بازار ثانویه، ابزارهایی نظیر کراودفاندینگ، لندینگ و سایر نوآوریهای مالی میتوانند جایگاه مؤثری در بازار سرمایه پیدا کنند. این فرآیند پیچیده نیست و میتوان با بهرهگیری از مدلهای موفق خارجی، قوانین و مقررات مربوطه را بومیسازی کرد. انتظار میرود در سالهای آینده، این ابزارها بهصورت گستردهتری در بازار سرمایه ایران بهکار گرفته شوند.
وی به موضوع راهاندازی بورس بینالمللی در کیش پرداخت و گفت: ایجاد بورس بینالمللی در کیش با ریسکهای سیستماتیک و محدودیتهای قانونی و تحریمی همراه است، اما جای چنین نهادی در بازار سرمایه ایران همواره خالی بوده است. سرمایهگذاران خارجی، بهویژه آن دسته که تمایل دارند داراییهای پرریسک خود را در کشورهایی با نرخ بهره بالا سرمایهگذاری کنند، علاقهمند به حضور در بازارهایی مانند ایران هستند.
حیدر زاده گفت: برای تحقق این هدف، باید اصلاحات قانونی و مقرراتی لازم صورت گیرد. هرچند ایجاد چنین مرکزی ممکن است در کوتاهمدت درآمدزایی قابلتوجهی نداشته باشد، اما گامی مؤثر در مسیر توسعه بازار سرمایه و تعاملات بینالمللی خواهد بود. پذیرش ریسکهای اجرایی این طرح از سوی مدیران— با احتمال بروز خطا—اقدامی ارزشمندتر از انفعال و عدم اقدام است.
