تامین آهن اسفنجی با بهره برداری از پروژه زمزم

مدیر بخش احیا شرکت فولاد خوزستان گفت: ظرفیت پروژه زمزم یک میلیون و هفتصد هزار تن بوده که با اجرای آن، دیگر برای آهن اسفنجی مورد نیاز خود با کمبود مواجه نخواهیم بود.

حسین تقی کهزاد اظهار داشت: ظرفیت اسمی واحد تولیدی آهن اسفنجی فولاد خوزستان، چهار میلیون تن بوده که این واحد با تمام ظرفیت خود تولید دارد. همه آهن اسفنجی تولید شده، در واحد فولادسازی شرکت مصرف می‌شود و به دلیل اینکه نیاز به آهن اسفنجی از میزان تولید آن بیشتر است، کمبود آن را که معمولا حدود ۵۰۰ هزار تن در سال است، از شرکت فولاد شادگان تامین می‌کنیم و در مواقعی که این شرکت نتواند به طور کامل پاسخگوی نیاز ما باشد، بقیه کمبود آهن اسفنجی خود را از شرکت‌هایی که قیمت مناسبی را اعلام کنند، خریداری می‌کنیم.

برای تامین گندله، مشکل نداریم

وی در خصوص تکنولوژی واحد احیا مستقیم فولاد خوزستان بیان کرد: اساس تکنولوژی مورد استفاده در واحد تولید آهن اسفنجی فولاد خوزستان، میدرکس بوده که با تغییراتی که روی آن اعمال شده، نام آن به زمزم تغییر پیدا کرده است. در دوران تحریم که همکاری لازم با فولادسازی‌های کشور از سوی شرکت‌های خارجی صورت نمی‌گرفت، شرکت فولاد خوزستان اولین شرکتی بود که بومی‌سازی مدول میدرکس را توسط متخصصان شرکت‌های ایریتک و MMTE انجام داد و بعد از آن در تمام ایران گسترش یافت. طرح اولیه این پروژه در سال ۷۲ مطرح شد و قرارداد آن بین شرکت‌های فولاد خوزستان و ایریتک منعقد گشت اما به دلیل مسائل مالی، نهایتا اجرا و راه‌اندازی آن، در سال ۸۱ صورت گرفت.

مدیر بخش احیا شرکت فولاد خوزستان با اشاره به تولید ۶ میلیون تن گندله در این شرکت، اذعان کرد: مواد اولیه مورد نیاز واحد تولیدی آهن اسفنجی، تماما از طریق واحد گندله‌سازی فولاد خوزستان تامین می‌شود و ما از لحاظ تامین مواد اولیه با کمبود مواجه نیستیم.

افزایش بهره‌وری تولید، جزو دستورالعمل‌های ما است

کهزاد افزایش بهره‌وری در واحدهای صنعتی را حائز اهمیت دانست و ابراز کرد: با توجه به اینکه میزان سولفور در سنگ‌آهن‌های کشور بالا بوده و بر ظرفیت واحدهای احیا، تاثیر منفی دارد، یکی از اقداماتی که برای افزایش بهره‌وری واحد احیا مستقیم انجام داده‌ایم، نصب و راه‌اندازی سیستم‌های سولفورزدا بودکه برای اولین بار در فولاد خوزستان انجام شد که این امر، پایداری نرخ تولید و افزایش بهره‌وری را به همراه داشت. انجام کارهایی نظیر تزریق گاز طبیعی به ناحیه انتقالی کوره، تزریق اکسیژن به کوره و همچنین افزایش دانش و مهارت کارکنان و اپراتورهای اتاق کنترل نیز باعث افزایش ظرفیت واحدهای احیا مستقیم فولاد خوزستان شد.

وی افزود: برای تشریح این موضوع باید گفت که ظرفیت پلنت‌های قدیمی ما، ۴۰۰ هزارتن در سال (۵۲ تن در ساعت) بود که بعد از توسعه، به ظرفیت ۵۵۰ هزار تن در سال (۷۳ تن در ساعت) افزایش یافته است واکنون با انجام برخی اصلاحات و افزایش بهره‌وری به طور میانگین، تناژ ۸۵ تن در ساعت را تولید می‌کنند. ظرفیت طراحی پلنت ‌زمزم ۱ نیز، ۱۰۵ تن در ساعت بدون تزریق اکسیژن و ۱۱۵ تن درساعت با تزریق اکسیژن بود که اکنون به ۱۱۵ تن در ساعت بدون تزریق اکسیژن و ۱۲۰ تن در ساعت با تزریق اکسیژن رسیده است. پلنت‌ زمزم ۲ نیز، برای تولید ۱۱۵ تن در ساعت بدون تزریق اکسیژن و ۱۲۵ تن در ساعت با تزریق اکسیژن طراحی شده بود ولی درحال حاضر، ۱۲۵ تن در ساعت بدون تزریق اکسیژن و بالای ۱۳۰ تن در ساعت با تزریق اکسیژن توانسته‌ایم از آن ‌تولید بگیریم.

اجرای پروژه زمزم ۳، جبران‌کننده کمبود آینده

مدیر بخش احیا شرکت فولاد خوزستان در پاسخ به این سوال که چه برنامه‌هایی برای افزایش ظرفیت تولید آهن اسفنجی در دستور کار دارید، اظهار کرد: با توجه کمبود آهن اسفنجی که باعث شده بخشی از نیاز خود را از شرکت‌های دیگر تامین کنیم، اجرای پروژه زمزم ۳ با ظرفیت اسمی یک میلیون و هفتصد هزار تن میلیون تن را در برنامه داریم که قرارداد آن با شرکت MMTE منعقد شده و کارهای اولیه آن در حال انجام است. زمان انجام این پروژه ۳۶ ماهه بوده و یک ماه از تاریخ عقد قرارداد آن گذشته است.

کهزاد با اشاره به کمبود آهن اسفنجی در سطح کشور، تصریح کرد: متاسفانه اجرای پروژه‌ها در سراسر زنجیره تولید فولاد، متوازن نبوده و با احتساب پروژه‌های قابل تحقق، پیش‌بینی می‌شود تا دو تا سه سال آینده، حدود هفت میلیون تن آهن اسفنجی کمبود خواهیم داشت. وظیفه نهادهای دولتی باید این باشد که این موضوع را جدی بگیرند و توازن را در زنجیره فولاد برقرار کنند.

وی در خصوص وضعیت فولادسازی شرکت فولاد خوزستان، بیان کرد: در حال حاضر، ظرفیت فولادسازی فولاد خوزستان، ۳٫۸ میلیون تن بوده اما در استراتژی شرکت، ظرفیت ۵٫۲ میلیون تن در نظر گرفته شده است که در فاز چهارم توسعه به این عدد خواهیم رسید.

تامین آب و انرژی طبق برنامه

مدیر بخش احیا شرکت فولاد خوزستان درباره بهینه‌سازی مصرف انرژی در واحد احیا، بیان کرد: این واحد بیشترین مصرف گاز طبیعی را در یک مجتمع فولادی دارد و کیفیت گاز مصرفی روی میزان مصرف انرژی، تاثیر زیادی دارد. ما سعی می‌کنیم با کنترل میزان مصرف گاز با توجه به نقطه اپتیمم، میزان انرژی کمتری مصرف کنیم.

کهزاد در پاسخ به این سوال که آب مورد نیاز واحد احیا فولاد خوزستان از چه منبعی تامین می‌شود، اظهار کرد: آب مصرفی شرکت فولاد خوزستان از رود کارون برداشت شده و بعد از تصفیه آن در واحد تصفیه‌خانه، به واحدهای مصرف‌کننده ارسال می‌شود.

وی در خصوص تاثیر قیمت آهن اسفنجی بر قیمت تمام‌شده فولاد، بیان کرد: بر اساس مصوبات، قیمت آهن اسفنجی۵۰ درصد قیمت شمش فولاد خوزستان است اما با کمی بررسی در خواهیم یافت که سنگ‌آهن که اولین حلقه از زنجیره فولاد است سهم زیادی در تعیین قیمت فولاد داشته و همین‌طور کمبود آن می‌تواند توازن زنجیره را بر هم زند. آهن اسفنجی یک محصول میانی در زنجیره تولید فولاد به حساب می‌آید.