بررسی ضرورتهای آموزش در بازار سرمایه
به گزارش روند بورس امروز، بهادر شمس، مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان ضمن معرفی فعالیت و برنامههای کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان گفت: کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان در سال ۱۳۸۴ در شهر اصفهان تأسیس شد که طی ۱۴ سال گذشته رشد و توسعه این شرکت همواره مد نظر مدیران مجموعه بوده است. در حال حاضر برخورداری از ۲۳ شعبه و ۲۹ ایستگاه معاملاتی در رزومه این شرکت است که بر اساس گزارشها کانون کارگزاران حائز رتبه هفتم از نظر تعداد شعب بین کارگزاران هستیم. این شرکت حدود یک درصد از کل معاملات خرد بازار را به خود اختصاص داده است. البته در کنار رشد کمی و کیفی، خدمات ارائه شده توسط این کارگزاری به عنوان اصلیترین هدف شرکت بوده است، در این راستا اخذ مجوز آموزش و برگزاری دورههای متعدد آموزشی و همچنین برگزاری جلسات منظم تحلیل بازار، طراحی، ایجاد و ارائه نرمافزار Meta Wave به مشتریان کارگزاری از اقداماتی بوده که توانسته توجه بسیاری از فعالان بازار سرمایه را به خود جلب کند که در حال حاضر حدود ۱۲۰۰ کاربر در حال استفاده از این بستر هستند.
شمس خاطرنشان کرد: این شرکت، سال جاری در راستای ایجاد فرهنگ سهامداری، اقدام به تأسیس بوستان بازار سرمایه در باشگاه فرهنگی ورزشی انقلاب داشت که افتتاحیه این بوستان در مهرماه با حضور مدیران، مسئولان و فعالان بازار سرمایه کشور صورت پذیرفت. البته برگزاری برنامههای آموزشی، تحلیلی، آشناسازی عموم مردم با فضا و فرهنگ بازار سرمایه و معرفی بسترهای سرمایهگذاری مناسب در بازار سهام مطابق با تمرکز بر حمایت از تولید ملی از اهداف بنیادین این بوستان به شمار میآید.
وی افزود: حذف قوانین دست و پا گیر و زائد تأثیر بسزایی در چابکی شرکتهای کارگزاری خواهد داشت اما برخی تبصرهها و صلاحدیدهای موجود در قانون، امکان برخورد سلیقهای را بیشتر میکند و میتواند باعث سلب اعتماد فعالان و سهامداران شود.
تاثیر ارز نیمایی بر بازار سرمایه
مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان اظهار داشت: روند صعودی بازار سرمایه از سال ۱۳۹۸ با رشد نرخ ارز نیمایی آغاز شد که این موضوع سرآغاز سالی پررونق برای بورس بود. همچنین در سالهای اخیر، رشد بازار به علل تورمی صورت پذیرفته و تنها تعداد کمی از شرکتها به واسطه بهبود عملیات سودآوری با افزایش قیمت سهام روبهرو شدهاند، اما این رشد عمومی قیمتها به لحاظ بهبود وضعیت اقتصادی، بهرهوری و یا ارتقای تکنولوژی در سطح اقتصاد نیست. به هر صورت رشد پر قدرت قيمت سهام به همراه رشد حجم معاملات از ویژگیهای بازار سهام در سال ۱۳۹۸ بوده است.
شمس در خصوص شرایط پیش روی بورس عنوان کرد: با توجه به حجم بالای نقدینگی موجود در جامعه، عدم جذابیت بازارهای موازی، پیشبینی فضای تورم اقتصادی و آشنایی بیشازپیش جامعه با بازار سرمایه میتوان توقع استقبال از بازار سرمایه را داشت. البته افزایش تعداد کدهای بورسی مشارکتکننده (بعضاً حدود یکمیلیون کد) در عرضه اولیهها طی امسال نشان از استقبال بینظیر دارد؛ اما چشمانداز بازار سرمایه نسبت به بقیه بازارها مثبت ارزیابی میشود.
مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان با اشاره به راهکارهای افزایش حضور مردم در بورس گفت: در دو سال اخیر افراد زیادی کد بورسی گرفته و به عنوان فعال بازار به صورت مستقیم بدون آموزشهای لازم و مربوطه اقدام به خریدوفروش سهام میکنند که نشان از عدم رشد فرهنگ سرمایهگذاری در بورس متناسب با رشد کدهای بورسی دارد که این مهم آسیبهای جدی را برای بازار سهام در بلندمدت خواهد داشت. لذا پیشنهاد میشود در کنار ایجاد فرهنگ سرمایهگذاری بلندمدت در بورس از طریق ترغیب حضور مردم در صندوقهای سرمایهگذاری مشترک، آموزش موضوعات مالی بیش از بیش موردتوجه قرار گیرد. تحقق این موارد باعث تعمیق بازار سرمایه و همچنین آشنایی عموم جامعه با بازار سرمایه خواهد شد.
اختلال در هسته معاملات به واسطه کدهای معاملاتی
شمس بیان کرد: با رشد کدهای معاملاتی و در پی آن حجم معاملات، شاهد اختلال در هسته معاملات هستیم. البته مشکل اختلال در روزهایی با حجم معاملات غیرمتعارف خصوصاً در روزهایی که استقبال از عرضههای اولیه شدت دارد بیش از پیش نمایان میشود. این مشکل به اختلال در نرمافزار نامک و نرمافزارهای معاملات برخط منجر شده و نارضایتی معامله گران، فعالان و مشتریان را در پی دارد. حتی این موضوع موجب ضرر و زیان عدهای از سرمایهگذاران شده است که میتواند باعث سلب اعتماد و کارآمدی این بازار و در بعضی مواقع جهتدهیها و سیگنال دهیهای اشتباه شود؛ اما کارآمدی سامانه و هسته معاملات و به روزآوری مستمر آن باعث تعمیق و اعتمادسازی در بازار خواهد شد.
وی افزود: در جوامع پیشرفته آمار سهامداران به کل جامعه در حدود ۴۰ تا ۶۰ درصد است اما اکثر این افراد در قالب سرمایهگذاری غیرمستقیم و از طریق خرید واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری در بازار حضور دارند و تنها کمتر از نیم درصد از این کدها به صورت مستقیم اقدام به خریدوفروش در بازار سهام میکنند که نشان از فرهنگسازی مناسب در این جوامع دارد اما آمار مشارکت در ایران نزدیک به یک درصد است که بیشتر نیز در قالب سرمایهگذاری مستقیم در بازار اقدام داشتهاند. البته با توجه به وجود حجم نقدینگی بالا در دست جامعه و مناسب بودن بستر سرمایه پذیری در بورس، مدیریت مناسب این منابع زمینه رشد و شکوفایی تولید ملی و راهکاری برای برونرفت از رکود اقتصادی بنگاههای تولیدی خواهد بود؛ اما پیشنهاد میشود با تبلیغات مناسب از طرق مختلف و مناسب در جهت آموزش، آگاهسازی و فرهنگسازی، شرایط و راهکارهای سرمایهگذاری در بازار سرمایه برای عموم مردم تشریح و اعلام شود.
آثار تحقق قانون زدایی برای کارگزاران
مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان خاطرنشان کرد: اصلیترین هزینه که موجب فشار بر کارگزاران است هزینه کسب و پیشه بوده که توسط شهرداری اخذ میشود. کانون کارگزاران طی سالهای گذشته، با همکاری سازمان بورس به دنبال تغییر نرخ این هزینه بودند، تلاشهای بسیاری انجام شد ولی هنوز به نتیجه مطلوب منجر نشده است. کاهش این هزینه میتواند در سودآوری کارگزاران تأثیر بسزایی داشته باشد. رشد بازار به علل تورمی صورت پذیرفته و تنها تعداد کمی از شرکتها به واسطه بهبود عملیات سودآوری با افزایش قیمت سهام روبهرو شدهاند، اما این رشد عمومی قیمتها به لحاظ بهبود وضعیت اقتصادی، بهرهوری و یا ارتقای تکنولوژی در سطح اقتصاد نیست.
شمس در خصوص آثار تحقق قانون زدایی برای کارگزاران گفت: علاوه بر اجرایی شدن قانون زدایی بحث دیگری که بیشتر میتواند مؤثر واقع شود، بحث عدم برخورد سلیقهای با قوانین است. مسلماً حذف قوانین دست و پاگیر و زائد تأثیر بسزایی در چابکی شرکتهای کارگزاری خواهد داشت اما برخی تبصرهها و صلاحدیدهای موجود در قانون، امکان برخورد سلیقهای را بیشتر میکند که میتواند باعث سلب اعتماد فعالان و سهامداران شود. همچنین با توجه به حضور کنار هم کارگزاران نهادی و خصوصی در یک بازار، شاید برای کارگزاران خصوصی راهکارهای استفاده از حفرههای قانونی بیشتر از یک کارگزار نهادی فراهم شود. این موضوع مهم در بازار با رقابت کامل، میتواند تأثیر بسیاری در عدم رقابت سالم ایجاد کند.
وی افزود: شفافیت در بازار سرمایه از مزیتهای جداییناپذیر است. همین شفافیت باعث آن است که در تمامی معاملات مطابق قانون در زمان فروش مالیات مصوب از ثمن معامله کسر و در حساب مشتری لحاظ شود؛ اما مالیات مشخص و غیرقابل اغماض از مزیتهای سرمایهگذاری در بازار سرمایه است. در صورتی که این مالیات فزاینده شود یا مالیاتی دیگری تعریف شود باعث کسر جذابیت بورس و سلب اعتماد سهامداران میشود. همچنین جذب نقدینگی در این بازار سختتر شده و بعضاً میتواند باعث خروج پول از بازار نیز شود. البته در صورت ورود این حجم از نقدینگی به هر یک از بازارهای موازی نتایج جبرانناپذیر تورمی به وجود میآید.
تاثیر بودجه ۹۹ بر بازار سرمایه
مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان با اشاره به بودجه ۹۹ عنوان کرد: بودجه سال ۱۳۹۹ با کسری آشکار و پنهان بسیار زیادی ارائه شده، نتیجه اعمال بودجه و سختتر شدن تحریمها موجب رشد افسارگسیخته نقدینگی در اقتصاد ایران میشود. به طور طبیعی بخشی از این نقدینگی جذب بورس خواهد شد. از این رو به نظر میآید در ماههای پایانی سال ۱۳۹۸ و در طول سال ۱۳۹۹ شاهد رونق بازار سهام خواهیم بود.
شمس تأکید کرد: مالیات مشخص و غیرقابلاغماض از مزیتهای سرمایهگذاری در بازار سرمایه است. درصورتیکه این مالیات فزاینده شود یا مالیاتی دیگری تعریف شود باعث کسر جذابیت بورس و سلب اعتماد سهامداران میشود. در حال حاضر فقط برای کدهای حقوقی امکان استفاده از قابلیت معاملات الگوریتمی وجود دارد. یکی از مشکلاتی که معمولاً حقوقیهای بزرگ بازار با آن دستبهگریبان هستند حضور نیروی انسانی به عنوان معاملهگر است که نتیجه آن افزایش رانت و همچنین خطای انسانی است از سوی دیگر در زمان خرید یا فروش با حجم بالا در یک سهم نیز امکان روند سازی قیمتی در سهم مذکور وجود دارد.
وی افزود: راهکار استفاده از معاملات الگوریتمی عاملی برای بسترسازی این امکان در بازار سرمایه توسط مدیران سازمان بورس است. این مسئله گامی بلند در جهت نیل به استفاده مؤثر از تکنولوژی در بازارهای مالی بود. در حال حاضر کمبودها و کسریهایی از قبیل عدم آشنایی کامل فعالان بازار با قابلیتهای این سیستم و همچنین عدم حضور نیروی متخصص کافی در این زمینه حس میشود. البته با همت مدیران و فرهنگسازی میتوان در جهت رفع چالشهای این سیستم برآمد. همچنین پیشنهاد میشود پس از فرهنگسازی و آموزشهای لازم این قابلیت برای کدهای حقیقی نیز فعال و مجوزهای لازم صادر شود.
مدیرعامل کارگزاری آرمان تدبیر نقشجهان در نهایت گفت: با حضور کدهای جدید به عنوان معامله گران فعال در بازار سرمایه، نیاز به آموزش بیشازپیش حس میشود. در حال حاضر بازار با روند صعودی روبهرو است. این موضوع امکان کسب سود در بازار را حتی بدون دانش و آموزشهای لازم بیشتر میکند؛ اما مسئله مذکور از اهمیت آموزش کم نمیکند. در تهران به واسطه تمرکزگرایی، مؤسسات بسیاری در مبحث آموزش ورود کردهاند. همچنین کارگزاران نیز در بحث آموزش در تهران افعالتر عمل میکنند، اما در شهرستانها این کمبود بیشتر حس شده و نیاز به آموزش مرتفع نمیشود. اگرچه طی برنامهریزیهایی توسط این کارگزاری ورود به حوزه آموزش برای شهرستانها در دستور کار قرارگرفته و در حال پیگیری است، اما مشکلاتی از قبیل تأمین محل مناسب آموزش و همچنین بعضاً شناسایی مدرسان بومی میتواند از موانع این کار باشد. از سوی دیگر برند شخصی مدرس در جذب دانشپذیر بسیار مؤثر است. اغلب مدرسان صاحبنام عمدتاً طی تفاهمنامهها بهصورت انحصاری تنها خدمت به شرکتهای خاصی ارائه میکنند؛ که این موضوع از رسالت معلمی، آموزشی به دور بوده و بر مشکلات میافزاید.
