تبیین راهبردهای نوین ایران در سازمان همکاری شانگهای

به گزارش بورس امروز؛ مسعود پزشکیان در سخنرانی خود در اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای، با قدردانی از میزبانی قرقیزستان، دستاوردهای دو دهه اخیر این سازمان را بستری مناسب برای مواجهه با چالش‌های امنیتی مشترک دانست. وی با تأکید بر اینکه امنیت پایدار نه از طریق تقابل، بلکه از مسیر احترام به حاکمیت کشورها و همکاری‌های جمعی حاصل می‌شود، تصریح کرد که منطقه امروز با مجموعه‌ای از تهدیدات درهم‌تنیده از جمله تروریسم، جرایم سازمان‌یافته و تهدیدات سایبری روبه‌رو است که با سیاست‌های یکجانبه‌گرایانه و تضعیف حقوق بین‌الملل تشدید شده‌اند.

در بخش تحولات منطقه‌ای، رئیس‌جمهوری به وقایع بازه زمانی ژوئن ۲۰۲۵ تا فوریه ۲۰۲۶ اشاره کرد و با یادآوری چالش‌های ناشی از بی‌توجهی به قواعد بین‌المللی، بر اهمیت پایبندی به تعهدات دیپلماتیک تأکید ورزید. وی در این راستا به «یادداشت تفاهم اسلام‌آباد» مورخ ۲۸ خرداد ۱۴۰۵ اشاره کرد و با ابراز آمادگی ایران برای عمل متقابل در صورت بازگشت طرف مقابل به تعهدات خود، سابقه ایران در پایبندی به پیمان‌های بین‌المللی را نشانه‌ای از جدیت کشور در مسیر دیپلماسی عنوان کرد.

با هدف گذار از چالش‌های فعلی و تحکیم جایگاه اقتصادی سازمان، سه ابتکار عملیاتی از سوی ایران پیشنهاد شد. نخست، تعمیق همکاری‌های مالی که با تکیه بر استفاده از ارزهای ملی در تسویه‌حساب‌ها و پیشنهاد تأسیس «بانک سازمان همکاری شانگهای» دنبال می‌شود تا آسیب‌پذیری زنجیره‌های تأمین در برابر شوک‌های خارجی کاهش یابد. دوم، توسعه نهادهای حمایتی در تجارت و سرمایه‌گذاری که با محوریت «اتحادیه بیمه صادراتی» برای تسهیل فعالیت‌های بازرگانی میان اعضا طراحی شده است. سومین محور، امنیت انرژی است که در قالب «کنسرسیوم انرژی سازمان همکاری شانگهای» پیشنهاد شد تا الگویی باثبات برای هماهنگی در تولید، عرضه و مصرف انرژی در سطح جغرافیای سازمان ایجاد گردد.

علاوه بر این، برای ارتقای ظرفیت‌های اجرایی و کارشناسی، رئیس‌جمهوری بر ایجاد نهادهای جدید تأکید کرد. پیشنهاد تأسیس «مرکز راهبردی مطالعات امنیتی» برای پایش تهدیدات نوظهور و ارائه راهکارهای تخصصی، و همچنین تشکیل «مجمع پارلمانی کشورهای عضو» برای تقویت تبادل تجربیات تقنینی و همگرایی حاکمیتی، از دیگر محورهای راهبردی این سخنرانی بود. جمهوری اسلامی ایران در نهایت، با اعلام آمادگی برای مشارکت فعال در فرآیندهای هم‌افزایی سازمان، بر تداوم گفت‌وگو به عنوان رکن اساسیِ تقویت چندجانبه‌گرایی در مناسبات بین‌المللی تأکید کرد.