دو سناریوی سرنوشتساز برای بورس
به گزارش بورس امروز؛ بازار سرمایه ایران در حال حاضر در یکی از بهترین برهههای خود از منظر جذابیت و ارزندگی میباشد. بازار سهام پس از بازگشت از تعطیلی حدودا 90 روزه با استقبال سهامداران حقیقی مواجه شد بطوریکه ارزش معاملات خرد حدود 13.6 همت رسیده است که ریشهی بنیادین این تغییر نگرش در بین سهامداران حقیقی را میتوان بر پایهی موارد زیر بر شمرد:
1. انتظارات سهامداران و سرمایهگذاران از روند صعودی نرخ دلار که نمود آن در تابلوی نرخهای اعلامی مرکز مبادله ارز و طلای ایران قابل مشاهده است،
2. رسیدن به کف ارزش دلاری بازار و ارزندگی بازار برای جذب منابع به سمت صنایع و شرکتهای با توان و عملکرد درخشان،
3. انتظارات تورمی ناشی از رشد نقدینگی و تورم ناشی از هزینههای جنگ بخشی از منابع نقد و مازاد سرمایهگذاران را به سمت بازار سهام سوق میدهد.
در حال حاضر این روند جاری ادامه دار نخواهد بود چرا که موج کنونی بازار به لطف جاماندگی و ارزندگی سهمهای بنیادین منجر به رشد بسیاری از نمادها شده اند که روند عملیاتی و صورت وضعیت مالی آنان بیانگر بهبود شرایط و ساختار در آنها دیده نشده و تنها بواسطه عدم دسترسی سرمایهگذاران به سهام ارزندهی بازار اقبال به این نمادها هم صورت پذیرفته شده است و انتظاری که میتوان از بازار داشت بدین صورت خواهد بود:
1. آغاز دوران صلح پساجنگ و دسترسی ایران به اقتصاد و سیاست بین الملل آزاد بدون محدودیتهای تحریمی، که در اینصورت شاخص کل میتواند در انتهای سال به حوالی 6 میلیون و 500 هزار واحد برسد که احتمال این اتفاق حدودا 40% خواهد بود با یک پیش شرط اساسی که آن عدم وضع قوانین و مقررات از سوی نهاد ناظر است؛
2. احتمال وقوع درگیری مجدد و یا ادامهی جریان نه جنگ و نه صلح و محدود سازی فعالیت صنایع در کشور که در اینصورت حوالی دههی سوم خردادماه به شدت حیاتی و تعیین کننده خواهد بود که موضع گیری های راهبردی و کلان کشور ترسیم کنندهی روند پیشرو خواهد بود که در این سناریو نرخ بهره به حوالی 50% رسیده و تلاطم در بازارها شدت گرفته و در انتهای سال با رویکرد معقول1405 دلار 296.000 تومان به آسانی در دسترس خواهد بود. احتمال وقوع این سناریو حدودا 60% خواهد بود.
در مطالب بالا سعی شد کلیاتی واقع بینانه درخصوص روند بازار سهام ارائه شود ولی آنچه حیاتی و تعیین کننده خواهد بود اینست که متغیرهای تعیین کننده برای بنگاههای اقتصادی با تمرکز به شرکتهای فعال در بازار سهام تحت تاثیر تاب آوری از دو حیث جریان نقد عملیاتی و اتخاذ رویکرد مناسب در حفظ زنجیره ارزش مواد اولیه خود میباشد.
در سال جاری تاب آوری بنگاه به معنای اصلاح ساختار حکمرانی خود و توانایی بازگشت به زمان قبل از بحران حائز اهمیت بالا خواهد بود اما آنچه عیار مدیریت مجموعهها را محک میزند و به چالش میکشد اینست که آیا دسترسی به منابع نقد و مواد اولیه برای حفظ تولید پایدار در سطح مناسب وجود دارد یا خیر؟
پاسخ به این سوال منجر به شناخت تابآوری صنایع و صنایع پیشران رشد در روند کنونی خواهد بود. آنچه تحلیلگران باید به آن توجه نمایند وزن دادن به اتفاقات و رویکردهای متفاوت است که پیامدهای عمدهی آن در واکنش شرکتها به اتفاقات پیشروی کشور نمایان خواهد شد به عنوان مثال کمیتههای ریسک و حسابرسی داخلی شرکتها به مبانی مدیریت ریسک از منظر ژئوپلیتیک باید توجه ویژه نمایند و جلسات هیئت مدیرهی شرکتها نیز انتظار میرود رصد و بازآرایی زنجیره ارزش مجموعه بصورت مستمر صورت پذیرد.
روند سال جاری مانند روند سال 99 نخواهد بود و با هر اتفاقی اصلاحات سنگین انتظار نمیرود چراکه دلایل بنیادین کنونی که موتور محرک روند جاری کشور هستند بیان شد و انتظارات سرمایهگذاران حقیقی نیز در بازار با ابزارهای متنوعی که برای گردش سرمایه مانند انواع صندوقها شامل سهامی، اهرمی، کالایی مبتنی بر انرژی ، طلا ، نقره و کشاورزی و … ایجاد شده است، پاسخ داده میشود.
در جمیع بندی زیر سعی شده تابآوری و شوک های احساسی در برخی صنایع پیشران و متمایز بازار سهام در سال جاری میتواند مورد توجه قرار گیرد:
کدام صنایع در طوفان هیجانات بازار غرق نمیشوند؟
صنایع غذایی، دارویی، سیمان و خودرو→ بالاترین تابآوری در صنایع
این صنایع حتی در شوکهای شدید، بازگشت سریع دارند و آسیبپذیری پایینی نشان میدهند.
فلزات، آهن و فولاد، قطعات خودرو→ حساس به احساسات
این صنایع تحت تأثیر مستقیم هیجانات بازار قرار میگیرند. اگر ریسکپذیری پایینی دارید، محتاط باشید.
ویژگی شرکتهای تاب آور در سال ۱۴۰۵
عملکرد مالی قوی (سود و نقدینگی) = تابآوری پایدار
حتی صنایع با سود کمتر، اگر مدیریت نقدینگی خوبی داشته باشند، تابآوری خوبی دارند.
نکتهی حیاتی و اثرگذار در مدیریت یک بنگاه اقتصادی این است که در کنار دارا بودن نقدینگی و موجودی کالا، دسترسی به منابع نقد جدید را دارا باشد و امسال میبایست کلیهی بنگاهها به این نکته توجه داشته باشند که پیش بینی جریان نقدینگی و بودجه شرکت به دلیل تغییر سطوح دسترسی و تلاطم در بازارها در بازههای فصلی مجددا بازبینی شود تا بتوانند تابآوری خود را در شرایط کنونی حفظ نمایند.
احساسات سرمایهگذاران در کوتاهمدت اثر منفی ضعیفی دارد، اما در بلندمدت (با وقفه) تأثیری مثبت و تقویتکننده بر تابآوری دارد.
راهبردهای کاربردی برای سال ۱۴۰۵:
دوره رونق:
تمرکز بر داراییهای امن و رشدمحور
سرمایهگذاری در صنایع ثباتساز و کمنوسان
دوره رکود:
سرمایهگذاری در صنایع ثباتساز مثل غذایی، دارویی تابآوری صنایع
تابآوری یک پدیده چندبعدی است. مدیریت همزمان ریسک، اهرم، شرایط صنعت و هیجانات بازار را میطلبد و در بازار سهام سال ۱۴۰۵، انتخاب صنایع درست در کنار شرکت با بنیاد قوی، کلید بقا و سودآوری سرمایهگذاران خواهد بود.
بیشترین ریزش مقطعی و شوک هیجانی در بازار میتواند منجر به اصلاح حدود ۲۵% شاخص کل شود.
نویسنده: محمد مهدی علم باز _ مدیر تامین منابع مالی گروه خدمات بازار سرمایه نهایت نگر
منبع: شماره 119 نشریه بورس امروز_ خرداد ماه
