جهش قیمت پایه محصولات پتروشیمی با تغییر فرمول محاسبه در بورس کالا
به گزارش بورس امروز؛ همزمان با ابلاغ جدول جدید قیمتهای پایه محصولات پتروشیمی از سوی مدیریت توسعه صنایع پاییندستی شرکت ملی صنایع پتروشیمی در روز یکشنبه، قیمت پایه بخش بزرگی از مواد اولیه مورد استفاده تولیدکنندگان داخلی افزایش محسوسی داشته است. فعالان صنعتی هشدار میدهند این تغییر میتواند موج تازهای از رشد هزینه تولید و در نهایت افزایش قیمت کالاهای مصرفی ایجاد کند.
بررسی ارقام جدول جدید نشان میدهد قیمت پایه عرضه بسیاری از محصولات پلیمری و شیمیایی پرمصرف در صنایع پاییندستی، از جمله انواع پلیاتیلن، پلیپروپیلن، PVC و برخی مواد دیگر، نسبت به دورههای قبل رشد قابل توجهی کرده است. برآوردهای اولیه از افزایش میانگین حدود ۴۰ درصدی در برخی گروههای کالایی حکایت دارد.
به گفته برخی تحلیلگران، نکته مهم ابلاغیه جدید این است که در حدود هشت هفته گذشته، مبنای تعیین قیمت پایه در بورس کالا بر اساس میانگین قیمت حواله ارز محاسبه میشد؛ روشی که تا حدی شدت نوسانات قیمت برای صنایع مصرفکننده را کاهش میداد. اما طبق فرمول تازه، مبنای قیمتگذاری بار دیگر به قیمتهای جهانی برگشته و همین تغییر، جهش قیمت در شماری از مواد اولیه را رقم زده است.
منتقدان این سازوکار، تداوم قیمتگذاری داخلی با اتکا به نرخهای جهانی و ارز آزاد را عامل اصلی فشار بر تولید میدانند و از آن با عنوان «دلاریسازی منابع ملی در بازار داخل» یاد میکنند. در مقابل، برخی سیاستگذاران این مدل را همسو با منطق بازار و جلوگیری از شکلگیری رانت ارزی ارزیابی میکنند؛ با این حال اثر کوتاهمدت آن برای واحدهای پاییندستی میتواند افزایش هزینه تأمین مواد اولیه باشد.
مواد پتروشیمی خوراک اصلی طیف گستردهای از صنایع از جمله خودروسازی، لوازم خانگی، بستهبندی، قطعات پلاستیکی، ساختمان و دهها حوزه دیگر هستند؛ بنابراین افزایش قیمت در این بخش معمولاً با سرعت به زنجیره تولید منتقل میشود و هزینه تمامشده محصول نهایی را بالا میبرد.
این افزایشها در شرایطی رخ میدهد که بسیاری از واحدهای تولیدی همزمان با محدودیت نقدینگی، رشد هزینههای مالی و کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان مواجهاند. به همین دلیل، احتمال کاهش حاشیه سود تولیدکنندگان یا انتقال بخشی از فشار هزینه به مصرفکننده نهایی مطرح شده است؛ موضوعی که میتواند روی قیمت کالاهایی مانند خودرو، لوازم خانگی و محصولات پلاستیکی اثرگذار باشد.
