صندوق های درآمدثابت؛ پناهگاه امن و بازوی اصلی بازسازی پس از جنگ
به گزارش بورس امروز؛ همایون دارابی، مدیرعامل شرکت سبدگردان داریوش، در یادداشتی تحلیلی به نقش حیاتی صندوقهای سرمایهگذاری درآمد ثابت (Fixed Income) در شرایط بحرانی و پس از جنگ پرداخت. تجربیات گذشته نشان داده است که این صندوقها، حتی در اوج درگیریها، با تداوم فعالیت خود، نهتنها نقدینگی مورد نیاز سرمایهگذاران را تأمین کردهاند، بلکه به عنوان صندوق های درآمدثابت؛ پناهگاه امن، منابع جدیدی را نیز جذب نمودهاند. این پدیده اثبات میکند که وجود ابزارهای مالی کارآمد، حتی در مواجهه با ریسکهای سیستماتیک، نقش مؤثری در حفظ سرمایهها و افزایش تابآوری اقتصادی ایفا میکند.
در سالهای اخیر، این صندوقها، چه از نوع مبتنی بر صدور و ابطال و چه از نوع قابل معامله در بورس (ETF)، نقش مهمی در آشنایی عموم مردم با بازار سرمایه داشتهاند. ویژگیهایی نظیر سود روزشمار، نقدشوندگی بالا، سهولت در دریافت سود و صدور و ابطال، جذابیت زیادی برای سرمایهگذاران خرد و کلان ایجاد کرده است.
اهمیت این ابزارها در پایان سال ۱۴۰۴ به وضوح نمایان است؛ جایی که صندوق های درآمدثابت با ۲۹.۳۴ درصد از کل تعداد صندوقها و ۵۲.۹ درصد از ارزش کل داراییها (بیش از ۲۴۶۴ همت)، سهم قابل توجهی را به خود اختصاص دادهاند. این بدان معناست که حدود ۱۳۰۳ هزار میلیارد تومان از منابع مردمی در پایان اسفند ۱۴۰۴ در این صندوقها تجمیع شده بود؛ رقمی که برخلاف تصور «رسوب نقدینگی»، بیانگر هدایت هدفمند سرمایه به سمت ابزارهای شفاف است. این رقم در مقایسه با ابتدای سال ۱۴۰۴، رشدی ۶۲ درصدی را نشان میدهد که در قالب ۱۶۴ صندوق فعال (۸۹ صندوق قابل معامله و ۷۵ صندوق مبتنی بر صدور و ابطال) مدیریت میشود.
با توجه به جایگاه حیاتی این صندوقها، توسعه و موفقیت پایدار آنها نیازمند حمایتهای ساختاری از سوی سازمان بورس و نهادهای پولی است. در این راستا، سه محور کلیدی باید مورد توجه قرار گیرد:
۱. اصلاح حدنصابها و تفکیک ابزارهای بازار پول و سرمایه:
بازنگری در حدنصابهای سرمایهگذاری و تفکیک ماهوی صندوقهای مبتنی بر ابزار بازار پول از ابزارهای بازار سرمایه، یک ضرورت است. کاهش دستوری حدنصاب سپردههای بانکی برای این صندوقها، جذابیت آنها را کاهش داده و سطح همکاری میان نظام بانکی و بازار سرمایه را تنزل بخشیده است. تسهیل جذب منابع توسط صندوقهای درآمد ثابت، پیششرط اساسی تقویت بازار بدهی است. این صندوقها، به ویژه در دوران پس از جنگ، به عنوان مهمترین بازوی دولت برای فروش اوراق و تأمین مالی پروژههای بازسازی، نقش استراتژیک ایفا خواهند کرد. تضعیف آنها در مقطع کنونی، مستقیماً توانایی دولت در بازسازی کشور را تحت تأثیر قرار میدهد.
۲. مانعزدایی از صدور کارتهای بانکی متصل به صندوقها:
عملیاتی شدن پروژه «کارتهای بانکی متصل به صندوق های درآمدثابت» گام دوم برای جهش این صندوقهاست. برای رقابت با سپردههای بانکی، این صندوقها نیازمند ارائه بالاترین سطح سهولت در دریافت و پرداخت منابع هستند. عدم همراهی بانک مرکزی در این زمینه، مانع بزرگی در برابر توسعه این ابزارهای کارآمد بوده است.
۳. توکنایزیشن و اتصال به بلاکچین:
سومین بستر توسعه، توکنایز کردن (Tokenization) واحدهای این صندوقها و صدور مجوز برای مبادله آنها بر بستر بلاکچین است. این اقدام، ضمن فراهم کردن دسترسی جهانی، امکان معامله با ارزهای مختلف، از جمله استیبلکوینها را میسر میسازد. هرچند سازمان بورس تلاشهایی برای ایجاد بستر صندوقهای ارزی درآمد ثابت داشته است، اما جای خالی ابزارهای نوین مبتنی بر داراییهای دیجیتال بهشدت احساس میشود.
منبع: پایگاه خبری بازار سرمایه ایران(سنا)
