بازار جهانی مس در بحبوحه جنگ‌های‌ تجاری

به گزارش بورس امروز؛ این یادداشت عمدتاً بر تحولات افق کوتاه‌مدت و تحلیل تأثیر تعرفه‌های ایالات متحده آمریکا تمرکز دارد و کلان روندهای بلندمدت را شامل نمی‌گردد. در ادامه به‌اختصار به عرضه، تقاضا و پیش‌بینی قیمت مس پرداخته شده است.

1- تولید:

بر اساس گزارش فوریه آی.سی.اس.جی. میزان تولید کنسانتره 2.7 درصد افزایش و میزان تولید استخراج با حلال- الکترووینینگ حدود 1 درصد کاهش‌یافته است. مجموعاً تولید جهانی معادن در دو‌ماهه سال 2025 حدود 1.7 درصد افزایش ‌یافته است. هرچند طی این دو‌ماهه تولید مس پروژه‌ها به واسطه افزایش ظرفیت و بهره‌وری تولید در معادن مختلف، افزایش داشته است؛ اما به دلیل کاهش شدید تولید شیلی و کاهش‌های جزئی‌تر تولید در کشورهای اندونزی، مکزیک و ایالات متحده، تا حدی خنثی شده است:

• تولید کشور پرو به دلیل افزایش خروجی معادن بامباس، کو‌اِلِی‌کوو توروموکونسبت به سال قبل 5 درصد افزایش را تجربه کرده است. تولید جمهوری دموکراتیک کونگو به دلیل رشد تولید کنسانتره معدن کامائو افزایش 5 درصدی داشته است.
• تولید آسیا 5 درصد و تولید آمریکای شمالی 2.5 درصد کاهش داشته‌اند. تولید کنسانتره شیلی 2 درصد کاهش است. و تولید کاتد این کشور نیز به واسطه کاهش تولید معدن کولاهواسی و در ابعاد کوچک‌تر در معادن کودلکو و لُس پلامبرزکاهش 11 درصدی را تجربه نموده است.  تولید معدن کولاهواسی از 45000  تن در فوریه 2024 با کاهش 62 درصدی به 17000 تن در 2025 رسید که از عمیق شدن معدن و کاهش عیار از 0.9 درصد در سطح به 0.4 درصد در عمق ناشی می‌شود.

بر اساس گزارش مذکور تولید مس پالایش شده در دو‌ماهه اول سال 2025 حدود 1 درصد افزایش داشته است که تولید اولیه حدود 0.5 درصد و تولید ثانویه از قراضه 3 درصد افزایش داشته است. تولید مس پالایش شده جهانی به دلیل کاهش شدید در خروجی معادن کشور شیلی محدود شده است:

• تولید مس پالایش شده شیلی 18 درصد کاهش یافته است. تولید الکترولیتی به دلیل نگهداری تعمیرات واحدهای ذوب 29 درصد کاهش یافته است و خروجی الکترووینیگ نیز 8 درصد کاهش داشته است.
• تولید در چین و کنگوکه حدود 54 درصد کل تولید جهان را شامل می‌شود در حدود 2 درصد افزایش داشته است.
• تولید آسیا (به جزء چین) حدود 6 درصد افزایش داشته است که عمدتاً به دلیل رشد تولید 6 درصدی هند است. هند در ماه مارس 2024 واحد ذوب و تغلیظ کنسانتره آدانی را با ظرفیت 500 هزار تن در سال با سرمایه 2 میلیارد دلار افتتاح نموده است. با اجرای فاز دوم ظرفیت این واحد به 1 میلیون تن در سال خواهد رسید و با 2000 نفر اشتغال مستقیم بزرگ‌ترین واحد ذوب و پالایش جهان خواهد بود. شروع به کار دو پروژه ذوب و پالایش اندونزی به تأخیر افتاده است احتمالاً پروژه آمانبا ظرفیت 222 هزار تن در ماه مارس 2025 و پروژه مانیار با ظرفیت فراوری 2 میلیون تن کنسانتره معادل حدود 600 هزارتن کاتد در سال، در اواسط 2025 به بهره‌برداری برسند. مانیار متعلق به فریپورت مکموران می‌باشد. فریپورت مکموران اکنون در اندونزی واحد گریسیک با ظرفیت فراوری 1 میلیون تن کنسانتره در سال را در اختیار دارد. با 2.9 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در پروژه مانیار ظرفیت فریپورت مکموران در اندوزی به 3 میلیون تن ذوب و پالایش کنسانتره در سال می‌رسد. تولید ژاپن 5 درصد کاهش یافته است.

تولید مس پالایش شده از قراضه نیز حدود 3 درصد رشد داشته است.

2- مصرف:

در بخش تقاضا، مصرف آشکار مس در 2 دو ماهه 2025 حدود 1 درصد رشد داشته است:

• مصرف آشکار چین (به جزء تغییرات در موجودی‌های گمرکی و گزارش نشده) حدود 6 درصد افزایش یافته است. واردات مس پالایش شده چین حدود 7 درصد کاهش و صادرات آن 120 درصد افزایش داشته است. مجموعاً خالص واردات مس پالایش شده چین حدود 11 درصد کاهش داشته است.
• مصرف سایر کشورها به جزء چین نشان‌دهنده5 درصد رشد می‌باشد که این ناشی از رشد مصرف در تعدادی کشورهای آسیایی و حوزه منا می‌باشد. این رشد عمدتاً به دلیل تقاضای ضعیف در امارات، ژاپن و ایالات متحده خنثی شده است.

3- موازنه تولید و مصرف:

طی دو‌ماهه ابتدایی 2025 موازنه مس جهانی براساس مصارف آشکار چین (به جزء تغییرات در موجودی‌های گمرکی و گزارش نشده) حاکی از مازاد 150 هزار تنی بوده است که این رقم در مدت مشابه سال 2024 برابر 157 هزارتن بوده است. موازنه تعدیل شده با لحاظ تغییرات در موجودی‌ها حدود 167 هزار تن عرضه مازاد است.

موجودی گمرکی مس چین دو‌ماهه اول 2025 در مقایسه با پایان سال 2024 حدود 17,000 تن در افزایش یافته است.

در پایان مارس 2025 موجودی بورس‌ فلزات مهم شامل لندن، کامکس و شانگ‌های مجموعاً به 537,043 رسیده است و نسبت به پایان دسامبر 2024 حدود 106,815 تن (معادل 25 درصد) افزایش داشته است. موجودی در بورس فلزات لندن 58،075 تن کاهش، در بورس کامکس 3,766 تن کاهش و در بورس آتی شانگ‌های 161,124 تن افزایش داشته است.

4– قیمت:

میانگین قیمت نقد مس در مارس 2024 حدود 9731.67 دلار بوده است که معادل 4.3 درصد رشد نسبت به قیمت 9,329.25 دلاری فوریه 2024 تجربه کرده است. در سال 2025 حداقل قیمت مس 8,539 دلار در 9 آپریل و بیشینه 9,982 دلار در 25 مارس بوده است. میانگین 9301.88 دلار بوده است، که از میانگین سال 2024 به میزان 1.7 درصد بالاتر می‌باشد.

اعلام تعرفه‌های تجاری ایالات متحده در 2 آپریل موجب کاهش رشد اقتصاد جهانی خواهد شد. صندوق بین‌المللی پیش‌بینی رشد اقتصاد جهانی را از 3.3 درصد به 2.8 درصد و رشد اقتصادی کشورهای پیشرفته را از 1.9 به 1.4 درصد، رشد اقتصادی کشورهای در حال توسعه و نوظهور را از 4.2 به 3.7 درصد، رشد اقتصادی آمریکا را از 2.7 به 1.8 درصد و رشد اقتصادی چین را از 4.6 به 4 درصد کاهش داده است. عمدتاً شرکت‌ها و موسسات مختلف بر اثر تعرفه‌های تجاری ایالات متحده پیش‌بینی‌های قیمت مس در سال 2025 را تغییر داده‌اند. برای مثال کمیسیون مس شیلی به‌عنوان بزرگ‌ترین کشور تولیدکننده مس قصد دارد پیش‌بینی قیمت خود را از 4.25 دلار به ازای هر پوند به 3.9 تا 4 دلار به ازای هر پوند تعدیل کند.

بر اساس پیش‌بینی شرکت‌های و مؤسسات مختلف اعم از بانک جهانی، سی‌تی بانک، گلدمن ساکس، جی پی موگان، اسکوشیا بانک، بانک آی.ان.جی.، تریدینگ اکونومیست، فیتچ، بانک آمریکا، لانگ فورکست، مرکوریا انرژی، میانه قیمت مس سال 2025 حدود 8,818 دلار به ازای هر تن برآورد می‌گردد.

کاهش قیمت مس به دلیل تعرفه ‌های وارداتی ایالات متحده آمریکا

داده تاریخی قیمت نقد مس کاتدی در بورس لندن از ابتدای سال 2024 (ارقام به دلار به ازای هر تن)

پیش‌بینی عمده شرکت‌ها و مؤسسات بین‌المللی حاکی از مس 8,818 هزار دلاری در سال 2025

ارقام به دلار به‌ازای هر تن

محمدجواد بناءزاده-تحلیلگر مالی

منبع: شماره 106 نشریه بورس امروز– اردیبهشت 1404