بررسی پذیرش سهام با حقوق ممتاز

سعید محمدعلیزاده، مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس، در خصوص این مصوبه اظهار داشت: در پی درخواست‌ های متعدد ارسالی به سازمان در خصوص پذیرش شرکت هایی که به علت ترکیب سهامداری خاص قادر به پذیرش در بورس اوراق بهادار تهران یا فرابورس ایران نبوده و درخواست پذیرش سهام با حقوق ممتاز داشتند، سازمان بورس با بررسی موضوع و اضافه کردن موادی به اساسنامه نمونه شرکت های ثبت شده نزد سازمان (به استثنای نهادهای مالی و پولی)، شرایط پذیرش اینگونه شرکت ها را تسهیل کرد.

وی در خصوص جزییات بیشتر عنوان داشت: شرکت هایی که بعد از تاریخ مصوبه فوق الذکر در بورس اوراق بهادار تهران یا فرابورس ایران پذیرفته می شوند، می توانند با ارایه درخواست به هیئت پذیرش بورس مربوطه، بخشی از سهام شرکت را در قالب سهام ممتاز تعریف کرده و اساسنامه خود را با تعیین شرایط سهام ممتاز نزد سازمان ثبت کنند.

به گفته وی سهام ممتاز به دو شکل سهام ممتاز نوع الف و نوع ب تعیین شده است. سهام ممتاز نوع الف، سهام ممتازی است که حق رای بیشتر آن در زمان انتخاب اعضای هیئت مدیره متعلق به سهامداران تعیین شده باشد و در صورت فروش سهام توسط سهامداران مزبور، کلیه حقوق متصور بر سهام ممتاز از بین خواهد رفت.

در چنین شرایطی سهام ممتاز حداقل ۳۰ درصد سرمایه شرکت را تشکیل می‌دهد. لکن حداکثر سهام ممتاز شرکت باید به میزانی باشد که الزامات مقرر در خصوص میزان سهام شناور آزاد ناشر پذیرفته شده را رعایت کند. در اینگونه موارد نسبت سهام ممتاز از کل سرمایه شرکت و میزان حق رای آن جهت انتخاب اعضای هیئت مدیره به درخواست متقاضی و پس از تایید هیئت پذیرش بورس اوراق بهادار تهران یا فرابورس ایران در متن اساسنامه شرکت متقاضی درج می‌شود.

وی در خصوص سهام نوع “ب” گفت: سهام ممتاز نوع ب، سهام ممتازی است که حق رای بیشتر آن در زمان انتخاب اعضای هیئت مدیره متعلق به سهم باشد و مزیت فوق در صورت فروش سهام نیز به شخص خریدار منتقل خواهد شد. در چنین شرایطی سهام ممتاز حداقل ۳۰ درصد و حداکثر ۵۰ درصد سرمایه شرکت را تشکیل می‌دهد و حداکثر ۵ برابر سهام عادی در زمان انتخاب اعضای هیات مدیره حق رای دارد. میزان حق رای سهام ممتاز جهت انتخاب اعضای هیئت مدیره در اینگونه موارد به درخواست متقاضی و پس از تایید هیئت پذیرش بورس اوراق بهادار تهران یا فرابورس ایران در متن اساسنامه شرکت متقاضی درج می‌شود.

مدیر نظارت بر ناشران سازمان در ادامه تصریح داشت: طی چند سال گذشته درخواست‌ها از سوی متقاضیان پذیرش در بورس اوراق بهادار تهران و یا فرابورس ایران مبنی بر گنجاندن موضوع سهام ممتاز در اساسنامه آن ها به سازمان ارایه شده بود. در واقع شرکت های متقاضی به علت ترکیب سهامداری خود خواستار تعیین ترکیب هیئت مدیره بصورت مشخص و غیر قابل تغییر و یا در اختیار داشتن اکثریت اعضای هیئت مدیره (بیش از حق رای خود) بودند.

محمدعلیزاده با اشاره به ماهیت درخواست های ارایه شده عنوان کر: متقاضیان به دو دسته تقسیم می شوند. دسته اول شامل شرکت‌هایی بودند که سهامداران آن ها در سنوات گذشته طی توافقی که با یکدیگر داشتند اعضای هیئت مدیره را انتخاب کرده بودند و تمایل داشتند همین توافق را پس از عرضه سهام نیز حفظ کنند. لذا هر یک از سهامداران شرکت متقاضی نگران بودند با عرضه سهام کرسی خود در هیئت مدیره را از دست دهند.

دسته دوم شرکت‌هایی بودند که برخی از سهامداران آن ها درصد کمی از مالکیت سهام را در اختیار دارند ولی به علت اینکه تاسیس و تداوم فعالیت شرکت، کسب درآمد و سودآوری شرکت، تامین مواد اولیه و … به طرز با اهمیتی به یک یا چند سهامدار وابسته باشد، سهامداران مزبور خواستار انتخاب اکثریت اعضای هیئت مدیره بودند.

مدیر نظارت بر ناشران سازمان بورس در خصوص نحوه معامله سهام ممتاز نیز اظهار داشت: طی مصوبه اخیر هیئت مدیره سازمان مقرر شد سازوکار معامله سهام ممتاز بررسی شده و دستورالعمل اجرایی نحوه انجام معاملات در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران اصلاح شود. پس از اصلاح دستورالعمل اجرایی نحوه انجام معاملات مراتب متعاقبا اطلاع رسانی خواهد شد.

به گفته وی با اصلاح برخی از مفاد دستورالعمل پذیرش اوراق بهادار در بورس اوراق بهادار تهران و فرابورس ایران (که هم اکنون در حال اصلاح است) پذیرش سهام ممتاز بلامانع است، در حالیکه قبلا در بورس اوراق بهادار تهران صرفا پذیرش سهام عادی مجاز شمرده می شد.

وی در پایان اضافه کرد: سرمایه گذارانی که پس از پذیرش این دسته از شرکت ها سهامدار آن می شوند از حقوق ممتاز برخی از سهامداران و یا سهام آگاهی لازم را دارند و با این آگاهی نسبت به خرید سهام اقدام کنند و این موضوع مشمول ناشرانی که در حال حاضر در بورس اوراق بهادار تهران یا فرابورس ایران پذیرفته شده‌ اند، نخواهد بود.