عرضه خودرو در بورس کالا: اصلاح ساختاری یا راهحل مقطعی؟
به گزارش بورس امروز؛ عرضهخودرو در بورس کالا را میتوان یکی از مهمترین اصلاحات ساختاری بازار خودرو در سالهای اخیر دانست. تجربه عرضه محصولاتی همچون آریسان ۲ نشان داد که بورس کالا میتواند فرآیند کشف قیمت را شفافتر کند، شکاف میان قیمت کارخانه و بازار آزاد را کاهش دهد، انگیزههای سفتهبازی و دلالی را تضعیف کند و منابع مالی بیشتری را به سمت تولیدکننده هدایت کند. با این حال، بازگشت این روند به جریان اصلی بازار و تثبیت آن، تنها در صورتی پایدار خواهد بود که سیاستگذار به یک چارچوب ثابت، شفاف و قابل پیشبینی متعهد بماند. چنانچه هر بار با تغییر شرایط سیاسی یا فشارهای اجتماعی، سیاست عرضه دستخوش تغییر شود، فعالان اقتصادی از امکان برنامه ریزی بلندمدت محروم خواهند ماند و اعتماد به بازار مخدوش میگردد.
از منظر اقتصاد کلان، ریشههای بنیادین آشفتگی بازار خودرو در قیمتگذاری دستوری، محدودیتهای مصنوعی عرضه، تورم مزمن و انتظارات تورمی نهفته است. بورس کالا به تنهایی درمانگر همه این بیماریهای ریشهدار نیست، اما ابزاری کارآمد و مناسب برای کاهش ناکارآمدیها و هدررفت منابع محسوب میشود. در صورتی که تنوع خودروهای عرضهشده افزایش یابد، عرضهها استمرار داشته باشند، دخالتهای دستوری کاهش پیدا کند و رقابت میان تولیدکنندگان تقویت شود، میتوان انتظار داشت که بورس کالا دوباره به مرجع اصلی و تعیینکننده معاملات خودرو تبدیل گردد. در غیر این صورت، عرضههای محدود و پراکنده تنها اثری کوتاهمدت و گذرا بر قیمتها خواهند داشت و بازار دوباره به سمت واسطهگری، رانت و فساد ساختاری حرکت میکند.
برای بازار سرمایه نیز استمرار عرضهخودرو در بورس کالا از اهمیت ویژهای برخوردار است؛ زیرا بهبود سودآوری خودروسازان، افزایش شفافیت درآمدها، تقویت جریان نقدی عملیاتی و کاهش زیانهای سنگین ناشی از فروش دستوری، همگی میتوانند ارزش ذاتی سهام شرکتهای این صنعت را ارتقا دهند. بنابراین، اثر این سیاست در صورت ثبات مقررات و پایبندی به اصول بازار، میتواند بلندمدت، ساختاری و تحولآفرین باشد، نه صرفاً یک اقدام مقطعی و کوتاهمدت.
نویسنده: میثم آهوان – مدیرعامل سبدگردان دانایان
