دستورالعمل جدید واگذاری اموال مازاد بانکها؛ مسیر خروج از بنگاهداری و پاکسازی ترازنامه
به گزارش بورس امروز؛ قائممقام گروه مالی کارآمد، ابلاغ نسخه جدید دستورالعمل واگذاری اموال مازاد بانکها از سوی بانک مرکزی را نقطهعطفی در سیاستگذاری پولی و مالی کشور توصیف کرد و گفت دستورالعمل اموال مازاد بانکها با هدف رفع انجماد از ترازنامه بانکها تدوین شده و در صورت اجرای صحیح و موثر، میتواند زمینه پاکسازی ترازنامه نظام بانکی و افزایش توان تسهیلاتدهی بانکها را فراهم کند.
علی جبلعاملی توضیح داد که انباشت شرکتها، داراییهای سمی، املاک تملیکی و مستغلات غیرمولد در ترازنامه بانکها، طی سالهای گذشته مسیر واسطهگری مالی را مسدود کرده و با کاهش سرعت گردش پول، قدرت تسهیلاتدهی شبکه بانکی را تضعیف کرده است. به گفته او، این وضعیت که از آن با عنوان «حبس نقدینگی» یاد میشود، بانکها را به سمت ناترازی و اضافهبرداشت از بانک مرکزی سوق داده و به رشد نقدینگی و تورم دامن زده است.
تغییر رویکرد از مزایده به مهندسی مالی
جبلعاملی با اشاره به اصلاحات اخیر گفت رویکرد جدید با فاصله گرفتن از روشهای سنتی و کمبازده مبتنی بر مزایدههای عمومی، مسیر واگذاری داراییهای مازاد بانکها را به سمت مهندسی مالی و استفاده از ظرفیتهای بازار سرمایه هدایت کرده است. به گفته او، واگذاری سهام شرکتهای تابعه و وابسته بانکها در بورس و فرابورس، یکی از مهمترین ابعاد این تحول به شمار میرود؛ چرا که بانکها در سالهای گذشته به دلایل مختلف از جمله تملک سهام در قبال مطالبات غیرجاری یا سرمایهگذاری مستقیم، به سهامدار عمده بسیاری از بنگاههای اقتصادی تبدیل شدهاند، در حالی که اداره این شرکتها خارج از مأموریت اصلی بانکداری است.
ابزارهای خروج نظاممند از بنگاهداری
او عرضه اولیه سهام شرکتهای زیرمجموعه، عرضه بلوکی سهام مدیریتی و غیرمدیریتی، استفاده از پیمان مدیریت همراه با اختیار فروش و نیز ساختاردهی شرکتها در قالب هلدینگهای چندرشتهای و عرضه این هلدینگها در بازار سرمایه را از مهمترین ابزارهای خروج نظاممند بانکها از بنگاهداری دانست. همچنین تأکید کرد بانکها میتوانند از روش بوکبیلدینگ برای کنترل نوسانات قیمتی هنگام عرضه سهام استفاده کنند تا داراییهای خود را با کمترین اثر منفی بر بازار به نقدینگی تبدیل کنند.
REIT، ABS و فروش و اجاره مجدد
قائممقام گروه مالی کارآمد با اشاره به ظرفیت صندوقهای سرمایهگذاری املاک و مستغلات (REIT) گفت این صندوقها با تبدیل داراییهای بزرگ و ثابت به واحدهای سرمایهگذاری، امکان خروج تدریجی بانکها از مالکیت املاک را فراهم میکنند و در عین حال، پیوند موثرتری میان بازار سرمایه و بخش مسکن به وجود میآورند. او افزود توسعه اوراق بهادار با پشتوانه دارایی (ABS) نیز این امکان را ایجاد میکند که جریانهای نقدی آتی حاصل از اجاره یا فروش اقساطی داراییها به اوراق قابل معامله تبدیل شود و بانکها بدون انتقال فوری مالکیت، منابع نقد خود را افزایش دهند و نسبتهای نقدینگی را بهبود بخشند.
جبلعاملی همچنین تقویت نقش بورس کالا در معاملات املاک و مستغلات را گامی موثر در افزایش شفافیت و جلب اعتماد سرمایهگذاران نهادی دانست و گفت استفاده از مدل فروش و اجاره مجدد (Sale and Leaseback) به بانکها اجازه میدهد ساختمانهای اداری و شعب خود را واگذار کنند و همزمان از همان املاک برای ادامه فعالیت بهره ببرند؛ اقدامی که به بهبود نسبت کفایت سرمایه و تبدیل داراییهای ثابت به منابع مولد منجر میشود.
فناوریهای نوین و مدیریت دارایی
او با اشاره به فناوریهای نوین مالی اظهار کرد توکنایز کردن داراییها بر بستر بلاکچین، امکان مالکیت خرد بر املاک را فراهم کرده و هزینههای نقلوانتقال را کاهش میدهد. همچنین تشکیل صندوقهای پروژه یا شرکتهای سهامی عام پروژه برای داراییهای نیمهتمام، میتواند سرمایههای مردمی را برای تکمیل پروژهها جذب کرده و ارزش افزوده بیشتری برای بانکها ایجاد کند. به گفته او، تشکیل شرکتهای مدیریت دارایی (AMC) نیز این امکان را فراهم میکند که بانکها داراییهای مشکلدار خود را از ترازنامه خارج کرده و تمرکز بیشتری بر فعالیتهای اصلی بانکداری داشته باشند.
جبلعاملی در پایان تأکید کرد پیوند ساختاریافته میان شبکه بانکی و بازار سرمایه از طریق ابزارهای متنوع واگذاری سهام و داراییهای فیزیکی، علاوه بر کاهش ناترازیهای نظام بانکی، منابع منجمد را آزاد کرده و ظرفیت جدیدی برای تأمین مالی بخشهای پیشران اقتصاد ایجاد خواهد کرد؛ موضوعی که در نهایت به پایداری بلندمدت نظام بانکی منجر میشود.
منبع خبر: پایگاه خبری بازار سرمایه ایران
