بانک سامان در ۱۴۰۴: خانهتکانی یک بانک از داراییهای مازاد
به گزارش بورس امروز؛ در سال ۱۴۰۴، بانک سامان “سامان” با حرکتی استراتژیک و گسترده، دست به یکی از برنامههای جامع واگذاری داراییهای ثابت و املاک مازاد خود زد. این اقدام که از بابت اجرای قانون رفع موانع تولید رقابتپذیر و ارتقای نظام مالی کشور صورت گرفت، نمادی از تغییر رویکرد بانک به سمت کاهش تصدیگری بود و فرصتهایی را برای فعالان اقتصادی فراهم آورد.
کرج، کانون توجهات
شهر کرج بهواسطه پروژه «البرز مال»، کانون اصلی توجهات قرار گرفت. این مجتمع تجاری، تفریحی و فرهنگی که ۷۰ درصد سهام آن متعلق به بانک سامان بود، با قیمت پایهای معادل ۳۱۵ هزار میلیارد ریال به مزایده گذاشته شد. شرایط پرداخت این پروژه نشاندهنده انعطافپذیری بانک بود: خریداران میتوانستند ۳۰ درصد نقد پرداخت کنند و ۶۰ درصد باقیمانده را در اقساط یکساله بدون سود، یا ۵۰ درصد نقد و ۵۰ درصد را در اقساط پنجساله با نرخ سود مصوب بانک مرکزی تسویه نمایند. این پروژه که پیشتر در خردادماه ۱۴۰۴ نیز با قیمت پایه ۲۸۰ هزار میلیارد ریال عرضه شده بود، در آذرماه همان سال با افزایش قیمت پایه و شرایط بهروز شده، بار دیگر فرصت سرمایهگذاری در یکی از پروژههای تجاری استان البرز را فراهم کرد.
تهران، سهم بزرگ واگذاریها
پایتخت نیز سهم بسزایی از این واگذاریها داشت. در آذرماه ۱۴۰۴، یک ساختمان اداری تخلیه با قیمت پایه ۳,۳۹۸ میلیارد ریال و سپرده ۵ درصدی عرضه شد. شرایط پرداخت آن شامل ۷۰ درصد نقد، ۲۰ درصد دو ماهه و ۱۰ درصد زمان انتقال سند بود. همچنین یک ملک تجاری تخلیه در همان ماه با قیمت پایه ۶,۱۸۲ میلیارد ریال عرضه شد که سپرده شرکت در مزایده آن ۲۵ درصد تعیین شد و شرایط پرداخت ۹۵ درصد نقدی در یک ماه، نشاندهنده جدیت بانک در واگذاری سریع این دارایی بود.
در فروردین ۱۴۰۴ نیز، سه قطعه زمین در قالب پروژه اداری-تجاری در حال ساخت با قیمت پایه ۱۶,۴۰۰ میلیارد ریال به مزایده گذاشته شد که سپرده ۵ درصدی و شرایط پرداخت نقدی و اقساطی یک تا سه ساله داشت.
اما شاید مهمترین معامله تهران، واگذاری پروژه میرداماد در تیرماه ۱۴۰۴ بود. این ملک با کل ثمن معامله ۸۷,۶۳۰ میلیارد ریال به شرکت زرین غله فلات واگذار شد. نحوه پرداخت آن شامل ۶,۰۰۰ میلیارد ریال نقد، ۱۵,۰۰۰ میلیارد ریال چک صیادی و ۶۶,۶۳۰ میلیارد ریال اقساط ۲۰ فقرهای بود. سود نقدی این فروش اقساطی ۱۶,۶۶۱ میلیارد ریال و سود ۲۳ درصدی اقساط ۲۷,۶۳۰ میلیارد ریال برآورد شد که نشاندهنده سودآوری قابل توجه این معامله برای بانک بود.
سلفچگان و عجبشیر، فرصتهای صنعتی و زمین
در منطقه سلفچگان، یک ملک تخلیه با قیمت پایه ۳۷۲,۳۳۰ میلیارد ریال عرضه شد. شرایط پرداخت آن شامل نقدی ۳۰ درصد، ۶۰ درصد دو ماهه و ۱۰ درصد زمان انتقال سند، یا اقساط یکساله و بلندمدت ۲ تا ۵ ساله بود. این ملک که در آذرماه ۱۴۰۴ نیز در فهرست واگذاریهای چندشهری قرار داشت، نشاندهنده تمرکز بانک بر واگذاری داراییهای پراکنده در مناطق کمتر توسعهیافته بود.
اما نقطه اوج معاملات صنعتی، کارخانه ذوب آهن عجبشیر بود. این کارخانه در اردیبهشت ۱۴۰۴ با قیمت پایه ۳۰,۰۰۰ میلیارد ریال و تنها شرط پرداخت اقساط بلندمدت حداکثر ۵ ساله به مزایده گذاشته شد. کارخانه ذوب آهن سپهر شرق در آذربایجان شرقی نیز با ثمن معاملهای معادل ۳۸,۶۴۰ میلیارد ریال در شهریور ۱۴۰۴ واگذار شد. ارزش دفتری این کارخانه ۲۲,۴۴۱ میلیارد ریال بود، اما ثمن نقدی معامله ۳۰,۰۰۰ میلیارد ریال تعیین شد. سود نقدی سال جاری این معامله ۳,۹۵۸ میلیارد ریال و سود آتی اقساط ۸,۶۳۹ میلیارد ریال برآورد شد. نحوه پرداخت آن شامل ۵,۰۰۰ میلیارد ریال نقد، ۵,۰۰۰ میلیارد ریال بهصورت املاک سهلالبیت، ۵,۰۰۰ میلیارد ریال طی ۵ فقره چک یکماهه و ۲۳,۶۴۰ میلیارد ریال اقساط ماهانه ۴۶۴ میلیارد ریالی از اسفند ۱۴۰۵ بود.
واگذاری سهام، تغییر در ساختار مالی
در شهریور ۱۴۰۴، بانک سامان ۹۹.۹۹ درصد سهام شرکت سرمایهگذاری مالی اقتصادی سامان (معادل ۱,۹۹۹,۹۹۶,۰۰۰ سهم) را با قیمت پایه هر سهم ۵,۱۵۲ ریال و قیمت پایه کل ۱۰,۳۰۳,۹۷۹ میلیارد ریال به مزایده گذاشت. این سهام به شرکت توسعه سرمایهگذاری سامان واگذار شد. قیمت پیشنهادی نهایی ۱۰,۳۰۵,۰۰۰ میلیارد ریال بود. شرایط پرداخت شامل ۵۰ درصد نقد (۵,۱۵۲,۵۰۰ میلیارد ریال) و ۵۰ درصد مابقی در ۱۰ قسط ششماهه با نرخ سود سالانه ۲۳ درصد بود. این واگذاری که در راستای سیاست کاهش تصدیگری صورت گرفت، هیچ گونه مانع قانونی در نقل و انتقال سهام نداشت.
جغرافیای واگذاریها: از شمال تا جنوب
بانک سامان در این دوره از واگذاریها، املاک خود را در بیش از ۳۰ شهر و منطقه عرضه کرد. از تهران و کرج گرفته تا اصفهان، تبریز، مشهد، شیراز، اهواز، کیش، قشم، رشت، کرمانشاه، یزد، ایلام، خرمشهر، کارون، سلفچگان، طالقان، انار، بابل، نکا، شهرری، فریدونکنار، قائمشهر، گلوگاه، همدان، عجبشیر، پیشوا، ورامین، کامرانیه، سلمانشهر و ولنجک. این تنوع جغرافیایی نشاندهنده پراکندگی گسترده داراییهای بانک و تلاش برای تمرکززدایی از املاک مازاد بود.
در آذرماه ۱۴۰۴، یک مزایده عمومی بزرگ شامل املاک تخلیه و متصرفدار در ۱۹ شهر بهطور همزمان برگزار شد. شرایط پرداخت این مزایده پنجگانه بود: نقدی (۳۰٪ نقد، ۶۰٪ دو ماهه، ۱۰٪ انتقال سند)، اقساط یکساله (۳۵٪ نقد، ۵۵٪ یکساله، ۱۰٪ انتقال سند)، اقساط دوساله (۴۰٪ نقد، ۶۰٪ دو ساله با سود بانک مرکزی)، اقساط سهساله (۴۵٪ نقد، ۵۵٪ سه ساله با سود بانک مرکزی) و اقساط ۴ تا ۵ ساله (۵۰٪ نقد، ۵۰٪ اقساط با سود بانک مرکزی). این انعطافپذیری در شرایط پرداخت، بانک سامان را به یکی از بانکهای پیشرو در تسهیل فرآیند فروش اموال مازاد در نظام بانکی کشور تبدیل کرد.
تامین مالی و ابزارهای نوین
در کنار واگذاری املاک، بانک سامان در اردیبهشت ۱۴۰۴ مجوز انتشار اوراق اختیار فروش تبعی بر روی سهام شرکت پرداخت الکترونیک سامان کیش (سپ) را اخذ کرد. این اوراق با قیمت اعمال ۱۹,۶۶۲ ریال و حجم عرضه کل ۱,۴۷۴,۹۲۶,۲۵۳ ورقه، با هدف تامین مالی منتشر شد. همچنین در همان تاریخ، اوراق بهادار به ارزش دفتری ۲,۹۶۳ میلیارد ریال و ارزش وثیقه ۱۰,۷۸۳ میلیارد ریال، آزادسازی وثیقه شدند که نشاندهنده مدیریت پویا داراییهای مالی بانک بود.
و در نهایت:
بانک سامان در سال ۱۴۰۴ با عرضه املاک و داراییهایی به ارزش تجمیعی بیش از ۵۰۷ هزار میلیارد ریال (صرفاً بر اساس قیمتهای پایه مزایدههای دارای رقم مشخص)، گام مهمی در مسیر شفافسازی داراییها، کاهش تصدیگری و تمرکز بر فعالیتهای بانکی اصیل برداشت. از پروژههای تجاری در کرج و تهران گرفته تا کارخانههای صنعتی در عجبشیر و سپهر شرق، و از املاک مسکونی در شمال تهران تا زمینهای کشاورزی در سلفچگان، این بانک نشان داد که با ابزارهای مالی نوین و شرایط پرداخت انعطافپذیر، میتواند هم منافع سهامداران را تامین کند و هم فرصتهای سرمایهگذاری را برای فعالان اقتصادی ایجاد نماید.
در این میان شرکت توسعه و عمران بهناد بنا بهعنوان وکیل بانک سامان، نقش محوری در ساماندهی و اجرای این مزایدهها ایفا کرد.
