جذابیت سرمایه گذاری در صندوق های با درآمد ثابت

پژمان کیا کارشناس بازار سرمایه در گفتگو با خبرنگار بورس امروز عنوان کرد: جذابیت صندوق های سرمایه گذاری با درآمد ثابت را می توان از دیدگاه دو ذینفع مختلف بررسی کرد. دولت و سرمایه گذاران خرد و کلان (حقوقی و حقیقی)، هر دو از مزایای این صندوق ها بهره مند می شوند.

وی افزود: دولتها به منظور تامین بودجه خود سه راهکار مشخص دارند. انتشار اسکناس، استقراض خارجی و یا استقراض از مردم که سومی، راه حلی است که تبعات تورمی به همراه ندارد. بطور قطع این روش، راهکار غالب و مورد پسند دولتهایی با سیاستهای ضدتورمی و یا حداقل با شعارهای کنترل تورم است! دولت کنونی نیز، ایجاد بازار بدهی را برای رفع تنگناهای نقدینگی و تامین مالی خود، مناسب دیده است. طبق آمار وزارت اقتصاد و دارایی، در سال ۹۷ بیش از ۳۷٫۰۰۰ میلیارد تومان اوراق منتشر شده است. لایحه بودجه ۹۸ نیز با پیشنهاد انتشار ۴۴٫۰۰۰ میلیارد تومان (افزایش تقریباً ۱۴ درصدی نسبت به بودجه سال ۹۷) اوراق بدهی به صحن مجلس رفته است.

کارشناس بازارسرمایه خاطرنشان کرد: یکی از انواع صندوق‌های سرمایه‌گذاری پرطرفدار نسبت به سایر صندوق‌ها (از حیث ریسک، بازدهی، حجم پرتفو و …)، صندوق‌های سرمایه گذاری در اوراق با درآمد ثابت (Fixed Income) است. ساز وکار این صندوق‌ها همانند سایر صندوق‌های سرمایه‌گذاری دیگر، بر مبنای تحصیل وجوه خردِ سرمایه‌گذاران است. در واقع با انتشار و فروش واحدهای سرمایه‌گذاری، مبالغ خرد را جمع‌آوری و آن‌ها را در اوراق مختلف سرمایه‌گذاری می‌کنند. تفاوت اصلی این صندوق‌ها با سایرین، در نسبتِ وزنِ دارایی‌ها در این نوع صندوق‌ها است.

وی اظهار داشت: طبق قوانین و مقررات سازمان بورس، سقف سرمایه گذاری در سپرده های بانکی در این صندوقها ۵۰ درصد است و مابقی منابع باید به سرمایه-گذاری در اوراق با درآمد ثابت و سهام (وزن سهام حداقل ۵ و حداکثر ۲۰ درصد است) تخصیص یابد. هم اکنون خالص ارزش دارایی های تحت مدیریت صندوقهای در طبقه درآمد ثابت براساس آخرین آمار مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران بالغ بر ۱۴۸٫۰۰۰ میلیارد تومان می¬باشد.

کیا یادآور شد: موفقیت در انتشار اوراق توسط دولت منوط به وجود یک بازار هدف مناسب با قابلیت تخصیص منابع است که توضیحات بالا نشان می دهد، بازار سرمایه بواسطه ی وجود چنین ابزاری (صندوقهای با درآمد ثابت) می تواند پر پتانسیل ترین بازار هدف جهت خرید اوراق بدهی و تامین اهداف اقتصادی دولت باشد. سرمایه گذاری در صندوق های با درآمد ثابت، گزینه ای جذاب برای سرمایه گذاران خرد و کلان، افراد و بنگاه های اقتصادی نیز هست.

وی در ادامه گفت: جذابیت این صندوقها برای سرمایه گذاران یا خریداران واحدهای سرمایه گذاری (Unit holders) را می توان از ۴ منظر مدیریتی (نظارتی)، سودآوری، نقدشوندگی و مقایسه ای مورد توجه قرار داد. صندوقهای با درآمد ثابت که عمدتاً به یک بانک و یا موسسه مالی چسبندگی دارند، در هر زمان تحت کنترل و نظارت مستمر دو نهاد ناظر یعنی سازمان بورس و بانک مرکزی هستند. همچنین براساس قوانین و مقرراتِ شکل گیری این صندوقها، رکن متولی و حسابرس بطور مستمر و فراگیر بر فرآیند مالی و عملیاتی این صندوق ها نظارت دارند.

کارشناس بازارسرمایه تاکید کرد: امکان دسترسی به عملکرد روزانه این صندوقها توسط مدیران صندوق فراهم شده است. از سوی دیگر از حیث مدیریتی، صندوق ها دارای تیم های کارشناسی خبره و متخصص جهت یافتن بدیل های مناسب سرمایه گذاری بوده و به عبارت بهتر منابع این صندوق ها بصورت حرفه ای مدیریت می شود. سرمایه گذاران خرد می توانند با پولی کوچک، بخشی از یک پرتفوی بزرگ و متنوع از اوراق با بازدهی و ریسم کنترل شده باشند. از دیگاه سود آوری، با توجه به اینکه این صندوق ها یک مشتری پر حجم و وفادار برای شبکه بانکی هستند، ضمن بهره مندی از برخی امتیازات ویژه، بواسطه سرمایه¬گذاری در اوراق بدهی با نرخهای جذاب و رقابتی و همچنین خرید سهام، می توانند نرخ سود بیشتری را عاید سرمایه¬گذاران کنند.

وی افزود: پرداخت سود بصورت ماهانه و همچنین روزشمار بودن سود صندوق ها در مقابلِ سود ماه شمار شبکه بانکی (با توجه به تصمیم اخیر شورای پول و اعتبار) ، جذابیت دو چندانی را برای این گزینه ی سرمایه گذاری فراهم کرده است. وجود رکن ضامن نقدشوندگی (ضامن نقدشوندگی؛ شخصیتی حقوقی است که فلسفه وجودی آن افزایش نقدشوندگی واحدهای یک صندوق سرمایه گذاری می باشد تا تحت هر شرایطی، سرمایه گذار بتواند واحدهای سرمایه گذاری خود را به فروش برساند و این اطمینان را داشته باشد که هر زمان تصمیم به ابطال واحدهای سرمایه گذاری خود را گرفت، تقاضا برای آن وجود دارد.) و همچنین قابلیت معامله واحدهای سرمایه¬گذاری این صندوق ها در تابلوی بورس (صندوق های قابل معامله یا ETFها) و الزام به وجود بازارگردان، ویژگیهای دیگریست که قابلیت نقدشوندگی این صندوقها را افزایش داده است.

در پایان، مقایسه بازدهی رقابت پذیر با سپرده¬های بانکی و ریسک کم سرمایه¬گذاری در صندوق های درآمد ثابت، با بازارهای موازی طلا، ارز و سکه که هم اکنون دارای حاشیه سود پایین و ریسک بالایی هستند، می¬تواند یکی دیگر از انگیزه¬های سرمایه¬گذاری در این صندوقها باشد.