بازار سرمایه در استیلای استراتژیست‌های مالی

به گزارش روند بورس امروز،معاملات الگوریتمی روشی است که به تازگی در بازار سرمایه ایران استفاده شده است. در این روش از برنامه‌های کامپیوتری برای ورود به سفارش‌های معاملاتی استفاده می شود. شرکت‌های استارت‌آپی بسیاری در این حوزه شروع به فعالیت کرده‌اند که با توجه به رقابت معاملات الگوریتمی که انجام شده است، روند رو به رشدی داشتند.

اعتماد به الگوریتم و هوش مصنوعی در معاملات به اعتقاد بسیاری از کارشناسان طی سال‌های آینده حرف اول را در معاملات خواهد زد. طی سال‌های اخیر شرکت‌های بسیاری در این حوزه فعال شده‌اند و برخی از شرکت‌های قدیمی نیز خود را با این سیستم جدید به‌روز کرده‌اند.

الگوریتم و ارائه صدها سفارش تنها در یک ثانیه!

در همین زمینه یاسر فلاح مدیرعامل شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس به بورس امروز می‌گوید: معاملات الگوریتمی ورود هوش مصنوعی و معاملات مبتنی بر رایانه و ماشین در بازار سرمایه است. یعنی استراتژی مالی به زبان یارانه نوشته می‌شود و با یک کلیک هوش مصنوعی و الگوریتم استراتژی های مالی را اجرا می کند.

وی می‌افزاید: به زبان ساده تر اگر تعداد سفارش های خرید و فروش که در سامانه ثبت می شود، در هر یک ثانیه به سه سفارش برسد، این روند معامله الگوریتمی است. مطمئنا فرد توان ارائه سه سفارش در یک ثانیه را ندارد و این روند باید مبتنی بر برنامه و الگوریتم باشد. مدیرعامل شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس همچنین با بیان اینکه ممکن است تعداد سفارشات در معاملات الگوریتیم بسیار زیاد شود تاکید می‌کند: مثلا در یک ثانیه احتمال دارد صدها سفارش به سمت سامانه معاملات حرکت کند، معاملات پربسامد (High Frequency Trading) که با سرعت و دقت بالا عمل می‌کنند.

در حال حاضر معاملات مد نظر ما معاملات الگوریتمی است. معاملات الگوریتمی منافع زیادی را دارند. افزایش سرعت و دقت و افزایش حجم معاملات همگی از مزایای معاملات مبتنی بر الگوریتم است. از این منظر وجود هوش مصنوعی و الگوریتم سبب می‌شود تا تعداد معاملات در بازار سرمایه افزایش پیدا کند و همین عامل سبب رونق این بازار خواهد شد.

پایان تخلف با ورود معاملات الگوریتمی

یاسر فلاح در این خصوص اظهار می‌کند: در صورت افزایش و رونق معاملات الگوریتمی سرعت معاملات افزایش پیدا خواهد کرد. در معاملات به دنبال سود هستیم. همچنین در این معاملات سرعت تبدیل به الویت می شود و جلوی اشتباهات انسان ها گرفته می‌شود. معامله گری که پشت سیستم است، استرس های زیادی را دریافت می کند که ممکن درگیر جبر افراد دیگر شود و خطا در کار آن‌ها رخ می دهد.

مدیرعامل شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس با بیان اینکه زمانی که معاملات ماشینی می شود، تخلفی در کار نیست اظهار می‌کند: معاملات الگوریتمی در دنیا توسعه خوبی داشته است و در بورس‌های توسعه یافته مثل امریکا و ژاپن و فرانسه و انگلیس بالای ۵۰ درصد معاملات به شیوه معاملات الگوریتمی است.

وی عنوان می‌کند: البته در بعضی از کشورها تا ۸۰ درصد به این شیوه انجام می شود. در ایران این عدد چشم گیر نیست. در حال حاضر در حال فرهنگ سازی نهادهای مالی هستیم. باید نهادهای مالی به سمت الگوریتیم شدن پیش برومد. باید در این رابطه شرکت‌ها تشویق شوند تا به سمت انجام این گونه معاملات بروند.

از بین رفتن صف خرید ویژگی دیگر معاملات الگوریتمی

معاملات مبتنی بر الگوریتم آنقدر مزایای جانبی دارد که به هیچ عنوان نمی‌توان آن را نادیده گرفت. یاسرفلاح تاکید می‌کند: زمانی که معاملات الگوریتم انجام می شود، یک سری پدیده ها مثل صف نشینی دیگر وجود ندارد. ممکن است صدها نفر به دنبال سیگنال‌هایی که در کانال‌های تلگرامی داده می‌شود حرکت کنند که در این زمینه هم معاملات الگوریتمی مشکل را حل کرده از این مسائل جلوگیری می‌کند.

وی بیان می‌کند: در نهایت مردم پول برای الگوریتم می دهند، در صورتی که الگوریتم خوبی نوشته شود و سود از این الگوریتم کسب شود، معاملات الگوریتمی از یک سری از پدیده ها مثل صف نشینی و تک سهم شدن جلوگیری می کنند.

کم‌رنگ‌ شدن معامله‌گران و پررنگ شدن استراتژیست‌های مالی

مدیرعامل شرکت اطلاع رسانی و خدمات بورس با اشاره به تغییراتی که درآینده و در بحث افراد معامله‌گر بازار سرمایه رخ می‌دهد اظهار می‌کنتد: الگوریتم مبتنی بر هوش مصنوعی است. فردی که دانش مالی دارد و استراتژی های مالی را می‌داند اقدام به نوشتن الگوریتم می‌کند. این روند در سیستم رایانه‌ای اجرا می‌شود و معاملات الگوریتمی نقش فعال معامله‌گران را کم می‌کند و نقش استراتژیست‌های مالی را خیلی پر رنگ می‌کند. در کنار این ها دانشمندان کامپیوتر قرار می گیرند که نقش آنها پر رنگ خواهد شد. باید زبان مالی را به زبان صفر و یک تبدیل کنیم.

ترکیب دانش مالی و یارانه در معاملات

وی می افزاید: ممکن یک فرد توان مدیریت این معاملات الگوریتمی را داشته باشد و ممکن است نیاز به یک تیم در این معاملات داشته باشیم. یک فرد ممکن هم دانش مالی و هم دانش رایانه را در اختیار داشته باشد. ترکیب این دو ممکن به یک الگوریتم تبدیل شود. ریاضیات مالی و رایانه مثل مهندسان نرم افزار و کامپیوتر می‌توانند الگوریتم نویس شوند. این موضوع نیاز به دو علم مجزا دارد که می تواند در قالب یک تیم کار شود.

برگزاری مسابقه با حضور تیم‌های الگوریتمی

یاسر فلاح همچنین در خصوص مسابقاتی که در این زمینه برگزار شده می‌گوید: اولین رقابت معاملات الگوریتمی در سال گذشته انجام شد که در آن زمان ۲۰ تیم در ۳ بخش متفاوت حضور داشتند. مسابقه در بخش سهام، مسابقه در بخش اوراق بهادر با درآمد ثابت و مسابقه سوال هفتگی یا چالش سوال. در هر کدام از این سه مسابقه تیم های برتر انتخاب شدند.

وی می‌افزاید: یکی از تیم های برگزیده سال قبل، در نمایشگاه بورس بانک و بیمه حائز رتبه اول شده بود و در معاملات الگوریتمی هم رتبه نخست را کسب کرد. همچنین یک سری از شرکت های دانش بنیان را هم داریم که یا بازار سرمایه آن‌ها را ایجاد می‌کند یا در ایجاد شدن آن کمک می‌کند که کاملا بر مدار علم و بر مدار اقتصاد هوشمند در حال حرکت هستند. این شرکت‌ها علم مربوط به معاملات الگوریتمی را در بازار سرمایه بومی می کنند.

آغاز مسابقات جدید از آخر دی‌ماه

این مدیر در ادامه عنوان می‌کند: شرکت های دانش بنیان و استارت آپ ما باید منتهی به خلق ثروت شوند. اگر پول درنیاورند و خلق ثروت نکنند، این روند بی فایده خواهد بود. در دومین رقابت معاملات الگوریتمی ۶۵ تیم ثبت نام کردند، ما امکان استفاده از این تعداد تیم را نداریم. در نتیجه فیلتری اعمال خواهد شد که از بین این ۶۵ تیم حدود ۳۰ تیم را انتخاب خواهیم کرد. از هفته آخر دی مسابقات شروع می شود و تا پایان بهمن و هفته اول اسفند برندگان دومین رقابت الگوریتمی را معرفی خواهیم کرد.

فلاح می‌گوید: آشنایی با علوم رایانه‌ای و مباحث فناورانه در همه بخش‌های اقتصادی کشور اهمیت دارد و دانش های نوین مبتنی بر یارانه و در حال تسری پیدا کردن هستند. ورود هوش مصنوعی به بخش های مختلف اقتصاد کشور جدی تر شده است. این اتفاق در بازار مالی هم باید ایجاد شود. باید بورس ما به لحاظ بازدهی جزو بورس های خوب دنیا است.

حرکت بورس بر مدار علم

وی تاکید می‌کند: باید در زمینه مباحث فناورانه این اتفاق بیافتد و بورس هم بر مدار علم حرکت کند. این اتفاق از طریق رونق معاملات الگوریتمی رخ خواهد داد. آشنایی نهادهای مالی با موضوعات فناورانه و دانش یارانه و با هوش مصنوعی حائز اهمیت است. نهادهای مالی باید زمینه‌سازی انجام دهند و باید بخشی هزینه کنند.

الگوریتمی‌ها کمتر از ۱۰ درصد معاملات

فلاح اظهار می‌کند: بحث اطلاعات مالی که به زبان یارانه است، موضوع مهمی است. روند الگوریتم در صندوق ها و معاملات کارگزاری های ما انجام می شود اما درصد آن کم است و کمتر از ۱۰ درصد است. باید تلاش شود تا این درصد افزایش یابد. علوم یارانه در کشور ما سرعت زیادی گرفته است و این اتفاق در بازار سرمایه ما به وقوع خواهد پیوست. اما امکان مشخص کردن مدت زمانی برای این رویدادها وجود ندارد. تحولات یارانه در دنیا پیش بینی پذیر نیست.