قدیمی‌های بازار باید بپذیرند که الگوی (پارادایم) بازار سرمایه دچار تحول شده است، ذهنیت فعالان بازار سرمایه باید از اعداد مبنایی گذشته که در جداول اکسل مورد استفاده قرار می‌گرفت، پاک شود و با دید افراد تازه وارد به بازار سرمایه نگاه کنند.

به گزارش بورس امروز، علی احمدلو با بیان اینکه در شرایط کنونی جایگزین دیگری برای بورس نیست، تصریح کرد: درصورتی‌که فعالان بازار سرمایه سهام خود را بفروشند، ناچارند این نقدینگی را دوباره وارد بازار ‌کنند زیرا بازدهی بهتری همراه با ریسک متناسب در بازارهای دیگر فعلاً ممکن نیست.

ضرورت اعتمادسازی برای بازگشت به بورس

این کارشناس سرمایه معتقد است برخی پول را از بازار بورس خارج نکرده‌اند و فقط منتظر زمان مناسب برای بازگشت هستند.

احمدلو در این باره توضیح داد: در زمینه نوسان دو هفته گذشته که بازار بورس و ریزش شاخص و رسیدن به مرحله اصلاح، شواهدی مبنی بر اینکه پول درجای دیگری نیز سرمایه‌گذاری شده است، وجود ندارد؛ چنین به نظر می‌آید افرادی حقیقی و حقوقی‌ که در بازار وجود داشته‌اند، پول را از بازار خارج نکرده‌اند و در گوشه‌ای در انتظار فرصت مناسب برای بازگشت به بازار هستند.

این در حالی است که مهران فتحی، عضو هیئت‌ مدیره هلدینگ صبا میهن و عضو هیئت‌مدیره مدبران هما درباره خروج پول از بازار و قهر حقیقی‌ها و خروج از بازار به‌دلیل نوسان‌ها معتقد است، معاملات در بازارهای موازی چنین شرایطی را نشان نمی‌دهد.

وی افزود: در گزارش‌ها دیده نمی‌شود که برای نمونه بازارهای مسکن و ارز تغییری کرده باشد یا حجم خرید در آنها بالا رفته باشد، این شرایط درباره بازار سکه و طلا نیز به همین ترتیب صادق است، همچنین حجم معاملات حتی در طلای آب شده هم بالا نرفته است.

احمدلو تاکید کرد: از آنجا که عموم سرمایه‌گذاران تازه وارد حرفه‌ای نیستند، بنابراین باید به نقش هیجان‌ها و قواعد اقتصاد رفتاری در این بازار توجه کرد، فرار پول اتفاق نیفتاده و پول کنار نشسته است، منتظر فرصت و اعتمادسازی برای بازگشت است.

وی از منظر اقتصادی بازار سرمایه را اینگونه توصیف کرد: از این منظر باید توجه داشت که بازار سرمایه در سال‌های گذشته از دامنه نفوذ و عمق چندانی برخوردار نبود، درحالی‌که اکنون بسیاری از محافل به بحث بازار سرمایه می‌پردازند و با حساب‌وکتاب معامله‌گری می‌کنند.

احمدلو تصریح کرد: طبق نمودار ارزش از «کانمن» و «تورسکی» که برندگان جایزه نوبل و دو پایه‌گذار اقتصاد رفتاری هستند، افراد برای کسب سود (Gain) ریسک گریز و در زیان (Losses) ریسک‌پذیر هستند؛ به‌عبارت‌دیگر افراد زمانی که در حال به دست آوردن سود هستند و بازار را نزولی تخمین می‌زند، احتمال فروش سهامشان بسیار زیاد است. درحالی‌که اگر افراد در زیان باشند با مشاهده روند منفی بازار و دریافت زیان، ریسک‌پذیر می‌شوند و تا خارج شدن از زیان سهامشان را نگه می‌دارند.

لزوم افزایش حجم معاملات

عضو هیئت‌مدیره هلدینگ صبا میهن در تحلیل شرایط امروز و حجم معاملات در بازار تصریح کرد: با توجه به اینکه شاخص دو میلیون تا دو میلیون و ۱۰۰ واحد را یک بار با توجه به اخبار حوزه ارزی لمس کرده‌ایم، یعنی دلار با قیمت ۲۵ هزار تومان با شاخص دو میلیون و صد واحد همخوانی داشته است. هم‌اکنون دلار افزایشی ندارد و قیمت آن حدود ۲۳ هزار تومان در گردش است، نمی‌توان انتظار داشت که ارزش شرکت‌ها فراتر از رقمی باشد که پیش‌تر با شاخص دو میلیون و صد بوده است.

فتحی با بیان اینکه باید حجم معاملات بالا رود، توضیح داد: حجم معاملات روزانه به ۲۵ تا ۳۰ هزار میلیارد تومان نیاز دارد تا بتواند مقاومت دو میلیون و صد واحد را رد کند و روند افزایشی داشته باشد.

احمدلو نیز با بیان اینکه عمده مردم در زمان زیان صبر می‌کنند تا شرایط به وضع پیشین بازگردد، گفت: این تصمیم سبب ماندگاری افراد در بازار سرمایه می‌شود بنابراین انتظار داریم حجم معاملات که اکنون بالای۲۰ تا ۲۳ هزار میلیارد تومان است، همچنان خواهد ماند و کاهشی را در حجم نخواهیم داشت.

وی افزود: در گذشته مبنای تصمیم‌گیری و تعادل فرضی فعالان بازار سرمایه برای ارزش‌گذاری اعدادی همچون ۵ یا حتی ۳ را به عنوان P/E نیز در نظر می‌گرفتند، درحالی‌که ذهنیت فعالان قدیمی بازار سرمایه همچنان به اعداد گذشته لنگر دارد.
احمدلو گفت: ورود افراد تازه وارد به بازار سرمایه نقطه تعادل احتمالی را تغییر داده‌اند و بر این مبنا می‌بینیم عمده سهام بنیادی هم‌اکنون دارای P/E 10 هستند و سرمایه‌گذاران به‌راحتی این عدد را برای سرمایه‌گذاری در آن سهم می‌پذیرند.

افت شاخص

عضو هیئت‌مدیره مدبران هما در زمینه افت شاخص گفت: افت شاخصی که با آن روبه‌رو شدیم، استرسی بود که در بازار به وجود آمد.

فتحی عنوان کرد: از دیدگاه تئوری توطئه، مسئله قابل بحث است، در این اتفاق واکنش‌های عامدانه‌ای مشاهده می‌شود.

وی تاکید کرد: یک شخص آگاه در دولت مانند رئیس سازمان خصوصی‌سازی که در بدنه دولت است و به‌راحتی با دو وزیر می‌تواند صحبت کند، موضوع عرضه نشدن صندوق دارا دوم را در رسانه‌ها مطرح می‌کند. درصورتی‌که نهاد متبوع وی طی روز معاملاتی قبل مشغول عرضه سهام‌های پتروشیمی به خریداران بود. پیامد این صحبت ریزش بورس و حاکم شدن جوی استرسی بر بازار سرمایه است.

عضو هیئت‌مدیره مدبران هما گفت: در اوایل تیرماه بازار به سمت سهم‌های دولتی میل پیدا کرد. به عبارت دیگر دولت برای جبران کسری بودجه، سیاست حاکم هول دادن مردم به سمت بازار بورس و خرید سهم‌های دولتی را در پیش گرفتهاست.

فتحی ادامه داد: در نتیجه این اتفاق‌ها می‌بینیم که با یک سیگنال منفی احتمالا عامدانه مردم به سمت فروش تهییج شدند چرا عامدانه؟ زیرا زمانی که همه قدرت رسانه‌ای دولت بسیج شده است که مردم را به سمت سرمایه‌گذاری در بورس بکشاند، یک مقام دولتی آگاه چرا باید مصاحبه بی‌موقع و بی‌دلیل کند و مشکلی را که به‌راحتی قابل بحث در هیئت دولت است، به کف بازار سرمایه بکشاند.

وی با بیان اینکه این مصاحبه ریزش بازار را در پی داشت، یادآوری کرد: با خبر عرضه یا عرضه نشدن دارا دوم، خراب شدن هسته معاملات و همچنین با منفی کردن قدرت خرید مردم همه دست‌به‌دست هم داد تا بازار با ریزش عجیبی در دو هفته گذشته روبه‌رو شود.

احمدلو نیز معتقد است که این مسئله می‌تواند هماهنگ شده باشد، و قصد و هدف نیز ورود بازار به یک اصلاح عمدی است تا بعد روند خود را در پی بگیرد.

وی گفت: قصد و هدف نیز ورود بازار به یک اصلاح عمدی است، تا بعد روند خود را در پی بگیرد، قدیمی‌های بازار باید بپذیرند که الگوی (پارادایم) بازار سرمایه دچار تحول شده است.

وی در این باره توضیح داد: ذهنیت فعالان بازار سرمایه باید از اعداد مبنایی گذشته که در جداول اکسل مورد استفاده قرار می‌گرفت، پاک شود و با دید افراد تازه وارد به بازار سرمایه نگاه کنند.

احمدلو گفت: اتکا به اعداد گذشته سبب شده است که فعالان قدیمی بازار در ۶ ماه گذشته به نسبت افراد جدید سود کمتری داشته باشند. به‌عبارت‌دیگر این فعالان ممکن است خروج سرمایه را از سهام تحت مالکیت خود انجام داده‌اند و وقتی با اقبال به سهامشان و مشاهده پذیرشP/E بالاتر در بازار ناگزیر شده‌اند، دوباره سهم خریدند.

فرار پول

عضو هیئت‌مدیره مدبران هما گفت: در هفته گذشته به‌طور کلی، سرمایه خارج شده کمتر از ۴ تا ۵ هزار میلیارد تومان بوده است که به نسبت پول‌های که در امسال وارد بازار شده‌اند، اندک بوده است و نمی‌توان آن را نشانه‌ای مبنی بر خروج پول از بازار دانست.

فتحی تصریح کرد: اطلاعات دقیقی از طریق نهادهای بالادستی منتشر نشده است اما بر اساس شواهد می‌توان گفت خروجی به سمت بازارهای موازی دیگر اتفاق نیفتاده و پول پارک شده است.

وی تاکید کرد: این اتفاق خبر مثبتی است زیرا پول حضور دارد فقط سرمایه‌گذار دچار ترس شده است.

عضو هیئت‌مدیره مدبران هما توضیح داد: این ترس به دلیل عرضه‌های آبشاری حقوقی‌ها در این مدت موضوعی عقلانی است.
فتحی عنوان کرد: با توجه به اینکه خیانتی در زمینه اعتماد مردم شکل گرفته است، مردم حق دارند که سهام خود را بفروشند و صبر کنند، ببینند چه اتفاقی می‌افتد، در صورت ایجاد اعتماد دوباره به بورس برمی‌گردند.

وی گفت: امروز شاهد چنین اتفاقی هستیم، در معاملاتی که امروز اتفاق افتاده است، حجم معاملات بسیار خوبی را می‌بینیم و ورود پول را نیز شاهد بوده‌ایم.

دیدگاه‌های متفاوت ماندگاری نقدینگی در بورس

احمدلو معتقد است که برای اثبات فرضیه ماندگاری نقدینگی در بازار باید به رفتار دو گروه توجه کرد.

وی توضیح داد: بر اساس برآوردها حدود ۴ میلیون کد بورسی کمتر از ۱۰ میلیون تومان وارد بازار سرمایه شده‌اند و تنها یک میلیون کد سرمایه بیشتر از ۱۰ میلیون تومان در بازار سرمایه دارند.

این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: درصورتی‌که گروه نخست تصمیم به خروج سرمایه خود کنند، باید بازار جایگزینی برای بازار سرمایه داشته باشند که سود مورد نظر خود را از آن به دست آورند و در عمل با خارج کردن ۱۰ میلیون تومان، کاری با آن نمی‌توانند انجام دهند و در این بازار خواهند ماند.

احمدلو تصریح کرد: گروه دوم که بر اساس محاسبه‌های خود سود مورد نظر را به دست آوردند درصورتی‌که فرض کنیم این سرمایه را وارد بازار مسکن کنند، با مشاهده بازده این سرمایه‌گذاری (P/R:قیمت ملک به اجاره سالانه) و مقایسه آن با بازده بازار سرمایه (P/E) تصمیم به بازگشت سرمایه به بورس می‌گیرند.

وی گفت: عمده دوستان حاضر در بازار تنها با مشاهده خروج اطرافیانشان که در فضای پارادایم گذشته هستند، خروج پول از بازار سرمایه را اعلام کرده‌اند، درحالی‌که اکنون برای تحلیل کلی بازار، باید به کلیات بازار و نه تصمیم خود یا اطرافیان توجه شود.