تجدید ارزیابی؛ فرصتی سوخت شده و یا پتانسیلی مغفول مانده

به گزارش بورس امروز، پس از مرداد ماه سال ۹۹ و ریزش بازار همواره میان سرمایه‌گذاران و تحلیلگران بر سر محرک‌های احتمالی برای رشد بازار بحث‌های زیادی صورت می‌گرفت. افزایش نرخ ارز از جمله محرک‌هایی بود که بیشتر تحلیلگران بر آن اتفاق داشتند که می‌تواند موجبات رشد بازار را فراهم آورد. در نهایت افزایش نرخ ارز موجب شد تا شاخص در سال ۱۴۰۱ به با سطوح قبلی خود بازگردد اما در سال ۱۴۰۲ سیاست‌های دولت باعث شد قیمت ارز تغییر چندانی نداشته و لذا رشد بازار با تکیه بر این محرک در عمل شکست خورد.

با ناامید شدن از تمامی محرک‌ها مدیران بازار سرمایه دست به دامان تجدید ارزیابی دارایی‌ها شدند. در این حوزه سازمان بورس هلدینگ‌های بزرگ را به خط کرده و با هماهنگی دیگر نهاد‌ها همچون وزارت اقتصاد و سازمان امور مالیاتی مشوق‌هایی قرار داد. رایزنی‌ها در این زمینه تا حدود زیادی نتیجه داد و افشائیات شرکت‌ها در خصوص تجدید ارزیابی دارایی از سوی شرکت‌ها راهی کدال شد.

هر چند در روز‌های نخست تحت تأثیر اخبار و افشائیات منتشر شده بازار روندی رشدی به خود گرفت اما در بسیاری از موارد خبر تصمیم به تجدید تنها چند روز قیمت سهام را به سمت بالا جهت داد و پس از آن با عرضه‌های صورت گرفته به ویژه از سوی سهامداران حقوقی، تب وتاب فرو نشسته و قیمت سهام متعادل شد. این موضوعات باعث شد تا بارقه های‌امیدی که در دل برخی از سهامداران به وجود آمده بود بار دیگر به یاس تبدیل شده و تجدید ارزیابی را نیز مستمسکی برای ایجاد فرصت فروش از سوی سهامداران عمده بدانند.

آنچه در این خصوص به نظر نگارنده می‌رسد آن است در فضای به شدت تورمی در کشور، تجدید ارزیابی دارایی‌ها (در طبقات استهلاک ناپذیر) از واجبات شرکت‌ها برای نزدیک کردن ارزش دفتری به ارزش روز دارایی‌ها و همچنین اصلاح ساختار مالی شرکت‌ها بسیار لازم و ضروری است. اما آن چه می‌بایست سهامداران و سرمایه‌گذاران مدنظر داشته باشند آن که فرآیند تجدید ارزیابی فرآیندی بسیار زمان بر است؛ به گونه‌ای که از اعلام به تصمیم تا تحقق آن حداقل چند ماهه زمان می‌برد. لذا انتظار برای آن که سهام در تمام این دوره چند ماهه صف خرید و یا نزدیک به صف خرید باشد (در شرایط کنونی بازار) انتظاری دور از منطق است. از سوی دیگر قیمت سهام نمی‌تواند به عمل تجدید کاملاً بی‌اعتنا بوده و تأثیرات آن را دل خود اعمال نکند. آنچه مسلم است این اصل بنیادین که ارزش سهام در میان مدت به قیمت ذاتی خود خواهد رسید، در این موضوع نیز صدق کرده و در میان مدت تأثیرات تجدید خود را در قیمت سهام نشان خواهد داد.

با این تفسیر، به نظر می‌رسد کاهش تب و تاب بازار این فرصت برای سرمایه‌گذاران ایجاد شده تا در فضایی به دور از هیجان، بدون توجه به شایعات، با داشتن فرصت کافی به بررسی پتانسیل‌های تجدید در سهام مختلف و آثار آن بپردازند و با سرمایه‌گذاری در سهام با پتانسیل از بازدهی آن (نه در کوتاه مدت و به صورت ناپایدار، بلکه در میان مدت و به صورت پایدار) بهره‌مند شوند.

نویسنده: حسن خضوعی – تحلیلگر کارگزاری صبا تامین

منبع: ماهنامه بورس امروز شماره 90، دی ماه ۱۴۰۲