کاهش هزینه های تامین مالی با بهره گیری از خدمات موسسات رتبه بندی

مدیرعامل شرکت بورس اوراق بهادار تهران عنوان کرد: افزایش اشتغال و بهره وری در کشورها منوط به مسیر توسعه ای است که شرکت های بزرگ ایجاد کرده اند. کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته با استفاده از خدمات شرکتهای رتبه بندی اعتباری به شناسایی حرفه ای ریسک ناشران و کاهش نرخ هزینه های تامین مالی اقدام کرده اند.

علی صحرایی، مدیرعامل بورس اوراق بهادار تهران در اولین کنفرانس رتبه بندی و ریسک اعتباری گفت: بنابر آمارهای جهانی در سال ۲۰۱۶بالغ بر سه میلیون و ۵۰۰ هزار فقره خدمات رتبه بندی اعتباری در دنیا انجام شده که۵۰۰ هزار فقره از آنها درخصوص شرکت های سهامی و یک میلیون و ۷۰۰ هزار فقره درخصوص اوراق بدهی صورت گرفته است.

وی با بیان اینکه براساس آمارهای منتشر شده توسط فدراسیون جهانی بورس ها (WFE) میزان تامین مالی در دنیا از طریق بازار بدهی بالغ بر ۴۷ درصد است و مابقی تامین مالی از طریق بازارهای سرمایه انجام می شود، گفت: در سال ۹۶ تامین مالی از طریق بازار سرمایه در کشور ما حدود ۱۱ درصد تعیین شده است. این میزان تامین مالی در بازار سرمایه بالغ بر ۸۳ هزار میلیارد تومان است که با بهره گیری از افزایش سرمایه، اوراق بدهی و اسناد خزانه اسلامی انجام شده است.

مدیرعامل شرکت بورس تهران با اشاره به این امر که تامین مالی در ایران بانک محور است ادامه داد: حدود ۸۰ درصد تامین مالی در کشور از طریق بانک ها صورت می گیرد. آنچه در کشور ما حادث شده براساس این نگرش تاریخی شکل گرفته که بانک ها محور تامین مالی هستند. البته این امر ناقض خدمات ارزنده بانک ها نیست. در ایجاد سنگ بنا، رشد و تعالی کشور بانک ها نقش اساسی داشته اند اما بهره گیری از خدمات موسسات رتبه بندی اعتباری دارای کارکردی متفاوت است. افزایش اشتغال و بهره وری در کشورها منوط به مسیر توسعه ای است که شرکت های بزرگ ایجاد کرده اند.کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته با استفاده از خدمات شرکت های رتبه بندی اعتباری اقدام به شناسایی حرفه ای ریسک ناشران و کاهش نرخ هزینه تامین مالی کرده اند.

وی با اشاره به اینکه شناسایی ریسک ناشران برای تامین مالی اکنون به مدد بانک ها صورت می پذیرد گفت: هم اکنون شناسایی ریسک ناشران سیستماتیک و یکپارچه نیست. این در حالی است که موسسات رتبه بندی کار شناسایی ریسک ها را به صورت حرفه ای انجام می دهند و می توانند در کاهش هزینه های تامین مالی به میزان قابل ملاحظه ای موثر واقع شوند.

صحرایی افزود: اکنون بانک ها به منظور ارایه خدمات عقود مشارکتی، رتبه بندی مشتریان خود را به صورت مستقل و با بهره گیری از سوابق مشتریان انجام می دهند. این عقود مشارکتی نرخ های ثابتی دارد که بدون توجه به درجه و رتبه ریسک مشتریان تنظیم شده اند. در صورتیکه فلسفه به کارگیری خدمات موسسات رتبه بندی، لحاظ ریسک مشتریان در هزینه های تامین مالی است.

وی با بیان اینکه در هیات مدیره سازمان بورس قانون بهره گیری از موسسات رتبه بندی در سال ۹۵ تصویب شد، اظهار داشت: در شهریور ماه سال ۹۶ اصلاحاتی بر روی این قانون صورت گرفت و به این ترتیب حلقه مفقوده بازار سرمایه شناسایی شد و یکی از نهادهای غایب این بازار متولد شد.

مدیرعامل بورس تهران با اشاره به اینکه بخش مهمی از خدماتی که نهادهای بازار سرمایه انجام می دهند به اعتبار این بازار کمک می کند، اظهار داشت: “در بحران سال ۲۰۰۸ ماریو دراگی (رئیس بانک مرکزی اروپا) گفت: “من هر تلاشی را انجام می دهم که به اعتماد عمومی خدشه وارد نشود”. با توجه به اینکه کارکرد موسسات رتبه بندی اعتباری شناسایی و اندازه گیری ریسک ناشران است لذا ارزیابی های آنها باید مستقل و براساس اصول حرفه ای انجام شود. بنابراین با در نظر گرفتن این واقعیت که نیازهای نقدینگی نامحدود و منابع محدود است؛ این ارزیابی ها به تصمیمات سرمایه گذاران در تخصیص بهینه منابع کمک شایان توجهی می کند. بر همین مبنا سرمایه گذاران با شناسایی میزان ریسک پذیری خود و با اطلاع از رتبه ریسک ناشران می توانند در انتخاب گزینه های مناسب سرمایه گذاری آگاهانه تر عمل کنند.

مدیرعامل شرکت بورس اوراق بهادار تهران با بیان اینکه برای حضور سرمایه گذاران خارجی نیازمند بهره گیری از  موسسات رتبه بندی اعتباری هستیم ادامه داد: ایران از لحاظ میزان GDP جزء ۲۰ کشور برتر دنیا قرار دارد، اما تنها کشوری است که از مکانیزم رتبه بندی اعتباری بی بهره است. با در نظر گرفتن این حقیقت که در دنیا تصمیمات سرمایه گذاران بر اساس اصل هزینه – فایده و مبتنی بر تناسب ریسک و بازده است، لذا بکارگیری موسسات رتبه بندی در ایران می تواند امکان تصمیم گیری بهتر برای سرمایه گذاران داخلی و خارجی را  افزایش دهد.

وی تاکید کرد: ما باید تلاش خود را در خصوص نهادینه سازی استفاده از خدمات موسسات رتبه بندی اعتباری در ارزیابی ریسک سرمایه گذاری ها به کار گیریم. در این راستا باید ریسک اعتباری ناشران مشخص و منتشر شود تا در زمانهای تصمیم گیری در دسترس تامین کنندگان مالی و سرمایه گذاران باشد.

مدیرعامل شرکت بورس با اشاره به اینکه در حال حاضر بانک ها و بازار سرمایه با ارائه وثیقه و هزینه بالا تامین مالی انجام می دهند گفت: با بهره گیری از موسسات رتبه بندی هزینه های تامین مالی کاهش یافته و جایگاه تامین مالی از طریق بازار سرمایه ارتقاء می یابد.

وی درخصوص اینکه به کارگیری موسسات رتبه بندی در حاکمیت شرکتی کمک می کند،گفت: موسسات رتبه بندی اعتباری با انتشار رتبه ریسک ناشران به بهبود سطح کنترل های داخلی انها کمک می کنند و از این رهگذر منافع سرمایه گذاران و صاحبان ســهام نیز به گونه ای بهتر تامین می شود.

مدیرعامل بورس تهران در انتها به فعالان بازار سرمایه توصیه کرد: در فرآیند بومی سازی ابزارها و نهادهای مالی جدید از تجربه دنیا به نحوی بهره برداری شود که به اصل موضوع خدشه وارد نشود.چرا که در صورت عدم به کارگیری مناسب ابزارها مسیر مناسب را طی نکرده و دچار آسیب می شوند. اما با گزینش و بهره گیری مناسب از این ابزارها کشور به صورت جامع بهره مند می شود و به تبع آن اعتماد عمومی، ارتقاء بازار سرمایه و در نهایت اعتلای کشور حاصل می شود.

منبع:

سنا